Sieci aptek zdobywają dominującą pozycję na rynku

Z danych firmy IMS Heath, specjalizującej się w dostarczaniu informacji dla przemysłu farmaceutycznego i rynku ochrony zdrowia, wynika, że apteki sieciowe stale powiększają swój udział w polskim rynku. W 2005 r. do sieci aptek należało około 9 proc. wszystkich punktów detalicznej sprzedaży leków. Rok później było to już 10 proc. W kolejnych latach wzrost był jeszcze większy: w 2009 r. do sieci należało już 19 proc. aptek, a w pod koniec trzeciego kwartału 2010 r. ponad 21 proc., czyli ponad 2,9 tys. aptek i innych punktów sprzedaży produktów przemysłu farmaceutycznego. W Polsce działa obecnie ponad 13,5 tys. aptek. W ciągu najbliższych dwóch lat liczba ta może spaść do ok. 11 tys.

Sieci apteczne mają różną wielkość. Obecnie największe z nich skupiają ponad 20 placówek. Łącznie do tego rodzaju sieci należy obecnie ponad 1,6 tys. aptek. Średniej wielkości sieci liczą od 5 do 20 aptek. Tego rodzaju partnerstwo skupia obecnie blisko 1,3 tys. aptek. W trzecim kwartale br. działało też w Polsce blisko 190 małych, lokalnych sieci, które skupiają co najmniej 5 placówek.

Zdaniem ekspertów IMS Health wszystko wskazuje na to, że w roku 2011 dojdzie do dalszej ekspansji sieci aptecznych. Oznaczać to będzie, że udział aptek indywidualnych w rynku ulegnie dalszemu pomniejszeniu. Tak jak w ciągu ostatnich pięciu lat trend rozwoju łańcuchów aptek będzie kontynuowany. Jest prawdopodobne, że przybędzie zarówno placówek handlowych należących do sieci, jak i samych aptek. Rok 2011 upłynie też pod znakiem funkcjonowania aptek w grupach. Rozwijać się będą nie tylko sieci, zwłaszcza sieci franczyzowe aptek, ale również grupy zakupowe i programy lojalnościowe oferowane przez hurtownie.

Pod koniec 2010 r. już niemal 60 proc. wszystkich aptek należy do jednej z form działania w grupie - sieć, franczyza, grupa zakupowa, program lojalnościowy. O akcesji aptek do grupy decyduje fakt, że działanie w pojedynkę jest o wiele trudniejsze. Samodzielnym aptekom trudniej jest uzyskać korzyści, do jakich dostęp mają placówki należące do dużych grup, hurtowni i producentów. Wzgląd na możliwość oferowania atrakcyjniejszych cen, rabatów, ofert promocyjnych i wsparcia marketingowego powoduje, że apteki decydują się na przystąpienie do jednej z grup aptek. Nie koniecznie musi to być sieć aptek niezależnych czy powiązanych z hurtowniami. Rozwiązaniem pozwalającym na osiągnięcie korzyści jest też udział w grupie zakupowej czy programie lojalnościowym. Według prognoz IMS Health w 2011 r. marża uzyskiwana przez apteki skurczy się z obecnych 18,8 proc. do ok. 13,5 proc.

Marek Łaniewski