Księgowym recesja nie straszna

Firmy zajmujące się rachunkowością cieszą się z łagodnej dla nich recesji. PwC, największa w świecie firma księgowa, w zakończonym w czerwcu roku obrachunkowym odnotowała w Wielkiej Brytanii wzrost obrotów o 1 proc., do 2,25 miliarda funtów. Choć zarobki na obsłudze transakcji wysychają, inne działy biznesu wręcz kwitną. Wpływy z rachunkowości do celów sądowych wzrosły w ciągu trzech lat o 77 proc., a z samego administrowania bankiem Lehman Brothers firma zgarnęła 100 mln funtów. Oczekuje się, że inne firmy księgowe również przedstawią wyniki podobne do ubiegłorocznych. Ta odporność na recesję nie dziwi. Branża skurczyła się – z „wielkiej ósemki” z lat 80. XX wieku do „wielkiej czwórki” obecnie – i ta konsolidacja pomogła: PwC miała stopę zysku na poziomie 34 proc. Duża część prac firm księgowych wynika z wymogów prawa. Warto jednak zauważyć, że najważniejszym „aktywem”, jakim firmom księgowym udało się uchronić podczas tej recesji, jest ich reputacja. Pod pewnymi względami to nawet dziwne, że spowolnienie nie zaznaczyło się jakimś wielkim skandalem w rachunkowości. Ma to dwojakiego rodzaju przyczyny. Po pierwsze, od czasu katastrof księgowych w Enronie i WorldComie przedsiębiorstwa i ich audytorzy stały się bardziej konserwatywne. Po drugie, wprowadzenie w USA ustawy Sarbanesa-Oxleya i harmonizacja standardów sprawozdawczości w innych krajach wymusiła zastosowanie ostrzejszych wymogów co do ujawniania danych. Oznaczało to więcej pracy dla firm księgowych. I rzeczywiście: mimo recesji nadal dużo zatrudniają. Nie znaczy to jednak, że mogą już one odetchnąć z ulgą: spory sądowe pojawiają się z pewnym opóźnieniem w stosunku do recesji. Wysuwano zastrzeżenia co do roli PwC – jako audytora i konsultanta – w banku Northern Rock, podobnie jak do audytu banku Lehman Brothers przez firmę Ernst & Young. Poprzednie sprawy sądowe i upadek firmy Arthur Andersen poprawiły jakość rachunkowości, a ponieważ od 2002 roku stopy zysku firm księgowych poszły w górę, oznacza to, że zgarniają one korzyści z tych zmian.