Gruzja: kaukaski ekspres nie przestaje pędzić

Bank Światowy w 2005 roku umieścił Gruzję na 112. miejscu na świecie pod względem możliwości prowadzenia działalności gospodarczej. Dziewięć lat później państwo to zajęło już 8. miejsce! Mało który kraj jest na tak szybkiej drodze rozwoju, awans o ponad 100 pozycji w bardzo krótkim czasie jest światowym ewenementem. W kategorii handel nieruchomościami Gruzja zajmuje 1. miejsce na świecie, w pozwoleniach na budowę - 2., w kredytowaniu działalności inwestycyjnej 3.

Kraj ten więc nie tylko wyprzedza swój region, ale w ogóle znajduje się w awangardzie światowej. Na dodatek jest na prostej drodze do Unii Europejskiej - już dzisiaj możemy jeździć tam na dowód osobisty oraz latać tanimi liniami lotniczymi. Ostatecznie stosunki z Rosją również zostały unormowane, a z Turcją zostały już dawno uznane za przyjacielskie. Istotny jest też fakt, że według badań Transparency International (ranking Global Corruption Barometer) Gruzja znacząco ograniczyła korupcję - jest tam najniższy poziom na Kaukazie, tylko 3 proc. obywateli zetknęło się w ostatnim roku z korupcją (dla porównania 2 proc. w Niemczech oraz 5 proc. w USA). Nie wymaga się również pozwoleń na pracę dla cudzoziemców.

Zasady ogólne

Bez względu na wybraną formę aktywności gospodarczej rozpoczynanie działalności da się sprowadzić do wspólnego mianownika. Przede wszystkim każdy nowy podmiot rejestrowany jest w Agencji Krajowej w Rejestrze Państwowym przy ministerstwie sprawiedliwości Gruzji. Bez względu na nazwę każda spółka powinna mieć statut lub umowę, w której założyciele określają szczegóły zarządzania i funkcjonowania firmy. Dokument ten musi być przedstawiony Agencji Krajowej przy rejestracji.

Zakładanie spółek faktycznie nie wymaga wnoszenia kapitału zakładowego. Mimo że brak prawnego wymogu wyrobienia pieczęci, to ze względu na relacje z bankami, organami podatkowymi i partnerami biznesowymi firmy będą zobowiązane do korzystania z niej. Spośród dostępnych form zaleca się wybór spółki z ograniczoną odpowiedzialnością albo oddziału.

Formalności w dzień lub dwa

Spółka z o.o. jest komercyjnym podmiotem prawnym, w którym odpowiedzialność wobec wierzycieli ogranicza się do majątku spółki. Może być ustanowiona również przez jedną osobę. Tak jak w Polsce, kapitał zakładowy spółki dzieli się na udziały. Jego wysokość udziałowcy mogą określić dowolnie.

Wymagane są następujące dokumenty:

1. Decyzja założycieli w sprawie utworzenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;

2. Dokument potwierdzający dowód rejestracji w jurysdykcji zagranicznej (jeżeli założycielem jest osoba prawna). Służba rejestracyjna zwraca uwagę, czy osoby reprezentujące rzeczywiście są umocowane do dokonywania czynności;

3. Dokument potwierdzający wybór prezesa spółki oraz, jeżeli mają zostać ustanowione, odpowiednie pełnomocnictwa;

4. Kserokopie paszportów założycieli i dyrektora albo dyrektorów;

5. Potwierdzenie dokonania opłaty rejestracyjnej.

Założyciele nie muszą być obecni przy rejestracji spółki, istotne jest jedynie, aby osoby reprezentujące ją przed organami miały prawidłowo wydane pełnomocnictwo. Podobnie prezes zarządu nowo zawiązanej spółki nie musi być obecny, jednakże w takim wypadku niezbędne jest specjalne pełnomocnictwo.

W celu zarejestrowania sp. z o.o. założyciel przedkłada formularz wniosku oraz umowę spółki. Rejestracja po upływie jednego dnia roboczego kosztuje 173 zł (wszystkie przeliczenia według kursu: 1 lari = 1,73 zł). Rejestracja dokonywana jeszcze w tym samym dniu kosztuje 346 zł.

Utworzenie oddziału

Każde przedsiębiorstwo może utworzyć oddział. To podjednostka gospodarcza, która nie jest odrębnym podmiotem prawa. Implikuje to odpowiedzialność jej założyciela, a odpowiedzialność nie może być ograniczona do majątku samego oddziału. Spółka matka jest odpowiedzialna za wszelkie zobowiązania oddziału.

Opłata rejestracja również wynosi 173 zł i trwa jeden dzień. Jeżeli rejestracja ma być dokonana w tym samym dniu, to opłata podlega podwojeniu.

Dokumenty wymagane przy rejestracji oddziału:

1. Decyzja założyciela o otwarciu oddziału w Gruzji;

2. Odpis z Krajowego Rejestru Sądowego;

3. Decyzja w sprawie mianowania dyrektora oddziału oraz pełnomocnictwa;

4. Kserokopie paszportu dyrektora;

5. Dowód uiszczenia opłaty rejestracyjnej.

Wniosek ponadto powinien zawierać następujące informacje:

1. Nazwa (firma) oddziału;

2. Adres siedziby oddziału;

3. Nazwa prawna założyciela oddziału;

4. Data rejestracji i kod identyfikacyjny (nr KRS);

5. Oznaczenie organu rejestrującego: adres siedziby, nazwa organu (sądu rejestrującego w Polsce).

Oddział zobligowany jest po rozpoczęciu działalności otworzyć konto bankowe. Wraz z wnioskiem należy złożyć:

1. Krótki opis planowej działalności gospodarczej;

2. Wyciąg z Rejestru Publicznego Gruzji;

3. Opis z KRS;

4. Zgodę udziałowców osoby prawnej zakładającej oddział na rozpoczęcie działalności, wraz z dokumentami identyfikacyjnymi;

5. Wzory podpisów wszystkich przedstawicieli i pełnomocników oddziału upoważnionych do dysponowania rachunkiem, potwierdzonych notarialnie lub złożonych przed pracownikiem banku;

6. Dowód uiszczenia opłaty za otwarcie konta (wynosi zazwyczaj 10,7 zł).

Rejestrowanie nieruchomości

W celu dokonania nabycia nieruchomości należy zgłosić się do publicznego rejestru z umową zawartą w pisemnej formie (jeżeli strony uprzednio zarejestrowane są w rejestrze państwowym, wystarczy zwykła forma pisemna). Procedura trwa cztery dni i kosztuje 69 zł (wraz z 18-proc. VAT) lub - w trybie przyspieszonym do dwóch dni - 259 zł (wraz z 18-proc. VAT). W przypadku korzystania z wersji elektronicznej poprzez Gruzińską Krajową Agencję Rejestru Publicznego opłaty wynoszą: 17 zł, jeżeli wniosek rozpatrywany jest w ciągu jednego dnia, oraz 69 zł, jeżeli zgoda wydawana jest online.

Pozwolenie na budowę

Procedury związane z uzyskaniem pozwolenia na budowę również zostały maksymalnie zliberalizowane. Procedurę rozpoczyna wniosek oraz uzyskanie odpisu z Krajowego Rejestru Publicznego, co związane jest z opłatą 25 zł i trwa jeden dzień. Następnie należy złożyć wniosek oraz uzyskać warunki zabudowy wydane przez Urząd Urbanistyki, co trwa 30 dni i jest bezpłatne. Trzecią instytucją uczestniczącą w procedurze jest Urząd Architektury, który wydaje pozwolenie na budowę, co związane jest z kosztem 1124 zł i trwa 10 dni. Przegląd dokonywany przez Inspekcję Architektoniczną jest darmowy i dokonywany w terminie jednego dnia. Należy również uzyskać od tej instytucji protokół odbioru budynku. Przedostatnią czynnością jest uzyskanie pozwolenia na użytkowanie budynku, co trwa 15 dni i jest darmowe. Ostatecznie należy zarejestrować budynek w Rejestrze państwowym, co trwa dzień i kosztuje 259 zł.

Handel międzynarodowy

W aspekcie tym Gruzja zajmuje dalsze, 43. miejsce. Bank Światowy w opracowanej przez siebie metodologii przewiduje procedury z udziałem ładunków o wymiarach standardowego kontenera (20 stóp) o pełnym 10-tonowym obciążeniu, wartego 20 tys. dol. amerykańskich. Mając powyższe na względzie, uważa się, że dla eksportu potrzeba przygotowania czterech dokumentów, których sporządzenie będzie kosztować 772 zł (1 USD = 3,03 zł). Kontrola celna oraz techniczna trwa jeden dzień i zwolniona jest z kosztów. Obsługa portowo-terminalowa trwa dwa dni i kosztuje 909 zł. Przeładunek lądowy kosztuje 2424 zł i trwa dwa dni. Łączny koszt sięga więc 4105 zł, a czas nie przekracza 9 dni.

W przypadku importu takiego samego ładunku koszt przygotowania dokumentów wynosi 772 zł oraz trwa pięć dni, kontrola techniczna i celna trwa dzień i kosztuje 727 zł. Obsługa portowo-terminalowa kosztuje 909 zł, zajmując dwa dni. Zatem przeładunek lądowy to 2424 zł, zabiera dwa dni.

Zarówno w przypadkach importu, jak i eksportu wymagane są następujące dokumenty:

1. List przewozowy,

2. Świadectwo pochodzenia,

3. Faktura handlowa,

4. Zgłoszenie celne wywozowe (przywozowe).

Egzekucja wierzytelności również jest dość ułatwiona. Postępowanie sądowe wraz z egzekucją komorniczą trwają 285 dni (135 dni od momentu złożenia pozwu aż do uzyskania prawomocnego orzeczenia, a postępowanie komornicze trwa kolejne 150 dni). Łączne koszty takiego postępowania wynoszą 29,9 proc.

Licencjonowanie

Ustawodawstwo gruzińskie już od 9 lat upraszcza procedury licencyjne i związane z wydawaniem pozwoleń. W wyniku reform liczba zezwoleń zmniejszona została aż o 84 proc. Obecnie licencje i zezwolenia wymagane są przy produkcji towarów i usług o podwyższonym ryzyku, które zużywają naturalne źródła energii oraz polegają na świadczeniu działań specyficznych (np. pozwolenie na budowę, licencja na świadczenie usług komunikacyjnych).

Co istotne, procedury zostały uproszczone do zasady jednego okienka oraz przyjmowana jest zasada milczącej zgody. W przypadku złożenia wniosku organ administracji publicznej ma trzy dni na odpowiedź, jeśli w tym czasie podmiot aplikujący nie otrzyma odpowiedzi, to może przyjąć, że uzyskał zgodę.

346 zł wynosi opłata za zarejestrowanie w Gruzji spółki z o.o. lub oddziału tego samego dnia, w którym złożono wniosek

Ważne

Swoiste ABC rozpoczynania działalności zostało opracowane przez agendę rządową Gruzji. W załącznikach znajdują się proponowane wzory dokumentów, w tym wzory pełnomocnictw http://investingeorgia.org/uploads/Booklett_How_to_Start_a_Business_in_Georgia.pdf

Przydatne adresy

● - strona agencji rządowej wskazująca na kierunki rozwoju oraz biznesowe możliwości

● - Gruzińska Izba Handlowa

● - ambasada RP w Gruzji

● - Unijno-Gruzińska Rada Biznesu - aktualności, przegląd gospodarki, projekty inwestycyjne

● - portal promujący turystykę w tym kraju

OPINIA EKSPERTA

@RY1@i02/2014/086/i02.2014.086.21500070a.819.jpg@RY2@

Nikoloz Nikolozishvili ambasador Republiki Gruzji w Polsce

Placówka w Polsce powstała w celu informowania o możliwościach biznesowych i klimacie inwestycyjnym, ułatwiania polskim biznesmenom kontaktów z ich kaukaskimi kontrahentami w zakresie możliwej dalszej współpracy. Pomagamy organizować misje, spotkania w odpowiednich ministerstwach i agendach.

Gruzja leży na skrzyżowaniu Europy i Azji. Jest najkrótszą drogą pomiędzy zachodnią Europą a Azją, Chinami oraz Indiami dla transportu np. ropy lub gazu, kapitału lub ludzi. To korzystne położenie powoduje, że jesteśmy naturalnym hubem w regionie, bramą dla TRACEA (korytarz Azji, Europy, Kaukazu). Ze względu na sieć linii kolejowych i samochodowych transport z Gruzji do UE odbywa się przez Morze Czarne, a potem porty na Ukrainie (Ilyichevsk), w Rumunii (Konstanca), Bułgarii (Warna) lub Turcji (Derina).

To, co odróżnia Gruzję od innych państw, to tania, ale fachowa siła robocza, wyjątkowo liberalne ustawodawstwo, preferencyjne umowy handlowe z UE. Do kluczowych dziedzin biznesu zalicza się energetykę, rzemiosło, turystykę, transport i rolnictwo.

W zakresie turystyki wymienia się takie możliwości jak turystyka plażowa, górska, jazda na nartach oraz wakacje w SPA.

Atrakcyjność Gruzji potwierdza wielkość inwestycji zagranicznych. W samym 2013 roku wyniosły one 914 mln dol. i wzrosły od zeszłego roku o 6 proc.

Na rozpoczęcie działalności gospodarczej potrzebny jest tylko jeden dzień - w tym czasie dopełnić trzeba formalności w Krajowej Agencji Publicznego Rejestru przy Ministerstwie Sprawiedliwości w Gruzji. Można się również zwrócić do Gruzińskiej Agencji Inwestycji, która służy inwestorom wszystkimi potrzebnymi informacjami, organizuje spotkania typu B2G (business-to-government) oraz B2B (business-to-business) lub pośredniczy w nawiązaniu kontaktów z izbą handlową.

W celu uzyskania informacji w zakresie inwestowania należy zwrócić się do naszej ambasady, która zawsze pomoże w kontakcie. Spis organizowanych wystaw znajduje się na stronie http://expogeorgia.ge/.

@RY1@i02/2014/086/i02.2014.086.21500070a.820.jpg@RY2@

Bartosz Mendyk Stowarzyszenie Współpracy Polska-Wschód

Bartosz Mendyk

Stowarzyszenie Współpracy Polska-Wschód

/ 7 stycznia 2013 /

/ 21 stycznia 2013 /

/ 3 września 2013 /

/ 17 września 2013 /

/ 8 października 2013 /

/ 15 października 2013 /

/ 5 listopada 2013 /

/ 19 listopada 2013 /

/ 10 grudnia 2013 /

/ 11 lutego 2014 /

/ 18 marca 2014 /

/ 1 kwietnia 2014 /