Artykuły autora

Szczególne uprawnienia emerytalne dotyczą nauczycieli, którzy mogą udowodnić 20-letni staż pracy w tym zawodzie. Jeśli okres pracy nauczycielskiej jest krótszy, ale wynosi co najmniej 15 lat, mogą starać się emeryturę za pracę w szczególnym charakterze.

Osoby, które występując o emeryturę, nie mogły udowodnić wysokości swoich zarobków za lata, w których były zatrudnione i ubezpieczone, będą miały prawo do podwyższenia emerytury. Wnioski o przeliczenie świadczeń będą mogły składać od 1 stycznia 2009 r. Nowelizacja ustawy emerytalnej umożliwia przyjęcie przez ZUS, że osiągały wówczas najniższe (minimalne) wynagrodzenie, które w tym czasie obowiązywało.

Jeśli występujący o emeryturę nie udowodni w odpowiednim wymiarze okresów składkowych i nieskładkowych, ZUS może je uzupełnić okresami pracy w gospodarstwie rolnym. Okresy rolne mają wówczas wpływ także na wysokość emerytury. Przysługuje do niej tzw. część składowa emerytury rolniczej.

Osoby pobierające rentę socjalną nie mogą dużo dorobić do swoich świadczeń. Po przekroczeniu 30 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ZUS zawiesza im bowiem prawo do renty.

Dzieci, które straciły ojca lub matkę, mają prawo do renty rodzinnej do czasu zdobycia wykształcenia. Jeśli jednak ukończyły już 16 rok życia, muszą udowodnić posiadanie statusu ucznia lub studenta, dostarczając do ZUS zaświadczenie szkoły bądź uczelni.

Osoby, które pracowały, ale nie mogą udowodnić wysokości zarobków, zyskają prawo do podwyższenia świadczeń z ZUS. Już od stycznia ZUS będzie przyjmował wnioski o przeliczenia wypłacanych emerytur i rent. Z naszych wyliczeń wynika, że jeśli ktoś nie mógł na przykład uwzględnić pięciu lat swojej pracy, zyska ponad 60 zł miesięcznie.

Gdy kilku członków rodziny spełnia warunki do uzyskania renty rodzinnej, ZUS przyznaje im jedno świadczenie. Renta rodzinna jest w takiej sytuacji dzielona na równe części między wszystkich uprawnionych.

Osoby uprawnione do więcej niż jednego świadczenia z ZUS zazwyczaj muszą wybrać, które z nich chcą pobierać. Jednakże emeryci mający także prawo do renty wypadkowej, renty inwalidy wojennego albo wojskowego mogą pobierać również połowę drugiego świadczenia.

Prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku ma wdowa lub wdowiec, jeśli spełnili jeden z warunków dotyczących wieku, niezdolności do pracy albo wychowywania małoletnich bądź uczących się dzieci. ZUS może też przyznać okresową rentę osobie, która nie ma źródeł utrzymania.