frankowicze

Przez media przetacza się fala komentarzy dotyczących wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 3 października 2019 r. w sprawie C-260/18, Dziubak. Celem większości z nich jest zachęcenie kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyt w walucie obcej lub do waluty obcej indeksowany i nie wszczęli jeszcze procesu sądowego przeciwko bankowi, do zainicjowania takich działań.

 W sporach o unieważnienie kredytów frankowych banki nie mają podstaw, by żądać wynagrodzenia za korzystanie z ich kapitału – mówi w wywiadzie dla "Rzeczpospolitej" nowy rzecznik finansowy Mariusz Golecki.

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 3 października 2019 r. ( C-260/18), dotyczący tzw. kredytów frankowych dał tysiącom Polaków nadzieję na uwolnienie się od comiesięcznego ciężaru, jakim jest dla nich spłata wysokich rat kredytów, które niegdyś zaciągnęli.

W kodeksie postępowania cywilnego brak jest jednoznacznej podstawy do wznowienia postępowania po rozstrzygnięciu TSUE. Pytanie, czy być powinna?

Orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości UE z 3 października 2019 r. zostało przyjęte z dużym zadowoleniem przez kredytobiorców, którzy stali się zakładnikami waluty małego europejskiego państwa. Drastyczne obniżenie wartości złotego względem franka spowodowało, że osoby takie spłacają bankom znacznie większe kwoty niż te, które im pożyczono. Powyrokowy entuzjazm frankowiczów, nieco studzony przez ostrożnych komentatorów, którzy podkreślają, że orzeczenie to nie oznacza automatycznego przewalutowania czy unieważnienia umów kredytowych, ani nawet nie wiąże w sposób bezwzględny polskich sądów, zderzył się z typową arogancją sektora bankowego, czy raczej jego przedstawicieli. Z drugiej strony przedstawiciele branży bankowej straszą wielkimi stratami, jakimi są zagrożone banki, które udzielały tzw. kredytów frankowych (które z kredytami frankowymi sensu stricto nie miały nic wspólnego), a także, jak to może negatywnie wpłynąć na polską gospodarkę.

- Temat możliwości dochodzenia przedawnionych roszczeń przez banki z tytułu wypłaconego kredytu uważam za zamknięty – pisze radca prawny, Beata Strzyżowska. I wyjaśnia, co dla kredytobiorcy oznacza unieważnienie tzw. umowy frankowej.

Po wyroku TSUE w sprawie frankowiczów odżyły pytania o skutki ubiegłorocznej nowelizacji kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 1104).

Wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, o jakim mówią bankowcy, zmniejszy opłacalność złożenia pozwu o unieważnienie kredytu. Ale jej nie przekreśli.

Nie ma powodu, aby unieważniać umowę kredytową sprzed lat. Zarazem jednak – na skutek zastosowania niedozwolonych postanowień umownych przez bank – frankowicze nie mogą ponosić ryzyka walutowego.

- Prawo nie zawsze prowadzi do sprawiedliwych rozstrzygnięć. Tym bardziej jeśli mówimy o prostowaniu sytuacji sprzed kilkunastu lat - mówi Jerzy Pisuliński, dziekan Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierownik Katedry Prawa Cywilnego na tym wydziale.

W sprawach frankowych często opinie biegłych są kluczowe. Już teraz sporządzanie ich trwa nawet do 6 miesięcy, a ten czas wciąż się wydłuża. Jeśli po ostatnim wyroku TSUE przybędzie pozwów, liczba biegłych może być niewystarczająca. Dodatkowo niskie stawki i opóźnienia w płatnościach zniechęcają do przyjmowania zleceń. Sądy uspokajają, że opiniodawców nie zabraknie i będą posiłkować się nimi spoza właściwości miejscowej. Eksperci z kolei ostrzegają, że realnym zagrożeniem jest wydłużenie czasu trwania postępowań, a ewentualne powoływanie osób bez doświadczenia może wpłynąć na jakość ekspertyz.

Po wydaniu przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wyroku, dotyczącego tzw. „kredytów frankowych”, wiele osób, posiadających kredyty w tej walucie, postanawia walczyć w sądzie o swoje prawa. Pamiętajmy jednak, by nie dać się ponieść fali emocji i entuzjazmu, wywołanych wydaniem wyroku, i zadbać o swoje sprawy w sposób bezpieczny i profesjonalny.

Po korzystnym dla kredytobiorców wyroku TSUE wielu z nich chce pozwać banki. Niektóre firmy odszkodowawcze za poprowadzenie sprawy życzą sobie nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych.

Ogłoszenie długo wyczekiwanego wyroku TSUE w sprawie C-260/18 (Dziubak) zostało szeroko skomentowane nawet przez te media, które zwykle stronią od tak skomplikowanych prawnie materii. Niemal jednogłośnie oceniono, że rozstrzygnięcie jest dla kredytobiorców jednoznacznie korzystne. Jednak po dokonaniu szczegółowej analizy jego uzasadnienia, powszechny entuzjazm warto nieco ostudzić.

Unieważnienie umowy kredytowej w CHF prowadzi do niekorzystnych skutków dla obu stron - zarówno dla banku, jak i kredytobiorcy. Roszczenie banku mogłoby bowiem istotnie przewyższyć stan zobowiązań kredytobiorcy, który istniałby przy utrzymaniu umowy w mocy, wynika z opracowania zespołu prawno-legislacyjnego Związku Banków Polskich (ZBP). 

Na 4 listopada warszawski sąd okręgowy wyznaczył termin rozprawy w głośnej sprawie kredytu frankowego państwa Dziubaków, w związku z którą TSUE wydał w ubiegłym tygodniu wyrok - ustaliła PAP w Sądzie Okręgowym w Warszawie. Sprawa ta była ostatnio zawieszona w oczekiwaniu na wyrok unijnego trybunału.