ekonomia

Ekonomiczny noblista z 2015 r. Angus Deaton został przetłumaczony i wydany po polsku. Jego pełen zastrzeżeń i wątpliwości styl nie do każdego pewnie trafi. Gdy prawie rok temu Deaton dostał Nagrodę Banku Szwecji (zwaną potocznie Noblem z ekonomii), to zgodnie z tradycją musiał odpowiedzieć na parę pytań zadanych przez zgromadzonych w Sztokholmie dziennikarzy. Jedna z reporterek zapytała więc szkockiego ekonomistę, dlaczego to akurat on zgarnął nagrodę.

Miał być „Marksem naszych czasów” i murowanym kandydatem do Nagrody Nobla. Teraz okazuje się, że zachwyty nad nim były przedwczesne. Na jego główne tezy nie ma dowodów.

Z zaciekawieniem czytam pracę dwóch młodych amerykańskich ekonomistów Suresha Naidu (Columbia) i Noama Yuchtmana (Berkeley). Co prawda zajmują się historią rynków pracy w czasach rewolucji przemysłowej. Ale ostatnio coraz śmielej przerzucają z niej mosty do współczesności.

Polacy są podzieleni w ocenie stanu koniunktury w gospodarce - wynika z badania TNS Polska. 45 proc. badanych uważa, że gospodarka się rozwija, a 43 proc., że jest w stanie kryzysu.

Filozofowie, a następnie ekonomiści od wieków próbowali odpowiedzieć na pytanie, w jaki sposób osiągnąć rozwój, zmniejszyć ubóstwo i doprowadzić do dobrobytu. Do 1816 r. surowcem strategicznym była siła ludzkich rąk, która w kolejnych latach została zastąpiona przez parę, węgiel, ropę, atom i wreszcie wiedzę.

Nad Zachodem unosi się widmo. Widmo spornoseksualizmu. A cóż to takiego? Jako pierwszy terminem tym posłużył się brytyjski dziennikarz lifestyle’owy Mark Simpson, który dwie dekady temu ukuł definicję metroseksualizmu.

Rekordowo niskie bezrobocie to dobra wiadomość dla gospodarki, cieszy też pracowników, którzy mogą żądać wyższych płac. Pracodawcy martwią się jednak, że będą mieć coraz większe problemy ze znalezieniem rąk do pracy, zwłaszcza do prostych zajęć.

Współcześni liberałowie to dobrze zakamuflowani etatyści. Owszem, z klasycznym liberalizmem łączy ich opozycja wobec regulacji, ale tylko tych nadmiernych, czy generalny sprzeciw wobec wysokich podatków, ale tylko tych za wysokich. Są po prostu niekonsekwentni.

Ekonomia głównego nurtu stworzyła własny establishment: klasę wpływowych zwycięzców neoliberalizmu. Oni nie chcą oddawać zdobytej hegemonii. Wolą się upierać, że to świat zwariował.

Naukowcy cierpią na rozdwojenie jaźni. Chociaż teoria podpowiada im, że polityka otwartych granic jest dla rozwoju czymś pożądanym, ze świecą szukać wśród nich jej zwolenników.

W 2006 r. w jednym z raportów przewidziałem głęboki kryzys gospodarczy i finansowy na Islandii. Niestety okazało się, że moja prognoza się spełniła i w 2008 r. Islandczycy przeżyli ostry kryzys bankowo-ekonomiczny. Oczywiście jestem dumny z tamtej prognozy, ale jednocześnie zachowuję pokorę w obliczu faktu, że aby coś poprawnie przewidzieć, trzeba mieć sporo szczęścia. Ogólnie rzecz biorąc, nie sądzę, by ekonomiści i politolodzy byli szczególnie biegli w prognozowaniu.

Francuzi są najbardziej opodatkowanym narodem w UE; dzień wolności podatkowej we Francji wypada w tym roku w najbliższy piątek. Zsumowane obciążenia podatkowe osób pracujących na etacie wynoszą tam teraz 57,5 proc. - informuje we wtorek dziennik "Le Figaro".

Liberalizm nie ma ostatnio dobrej prasy. Co rusz składany jest do grobu, a jego dawni zwolennicy biją się w piersi, przyznając się do głupoty i ślepoty. Trend ten dotyka głównie liberalizmu ekonomicznego, ale coraz częściej słychać wołanie, że niepotrzebna nam jest „demokracja liberalna”, gdyż wartością prawdziwą jest „demokracja bezprzymiotnikowa”. Liberalne idee rządów prawa i praw jednostki, zdaje się, nie zakorzeniły się u nas zbyt dobrze, skoro już po 27 latach uwierają nas i stoją na drodze do ustanowienia „prawdziwej demokracji”. Zanim jednak pożegnamy ten „straszny liberalizm”, zastanówmy się, co tak właściwie odrzucamy.

Papież Franciszek w ogłoszonym w sobotę dokumencie wprowadził korektę do gruntownej reformy finansów i zarządzania majątkiem Watykanu, realizowanej od dwóch lat. Rozdzielił wyraźnie zarządzanie nad majątkiem od kontroli nad administrowaniem dobrami.