Rewitalizacja równa się reanimacja

Kluczem do dobrej i mądrej rewitalizacji zawsze są ludzie - samorządowcy, inwestorzy, społecznicy i lokalni mieszkańcy. Rola tych ostatnich jest szczególnie ważna, choć bywa niekiedy bagatelizowana. Tymczasem, jak podkreśla Wojciech Kłosowski z Uniwersytetu Warszawskiego, w rewitalizowaniu należy pozbyć się zakusów kolonialnych. Zamiast narzucać lokalnej społeczności własną wizję i kulturę, należy rozmawiać. - Należy również pozbyć się poczucia wyższości. Kapitał społeczny jest często silniejszy w dzielnicach niezrewitalizowanych, niż w tych, które nie potrzebują rewitalizacji. Ludzie w takich miejscach dobrze się znają i utrzymują żywe kontakty - dodaje Kłosowski.

Rolę aktywności społecznej w procesach rewitalizacji podkreśla również Paweł Orłowski, podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury i Rozwoju. - Rewitalizacja to nie tylko odnawianie zabytków czy poprawa jakości przestrzeni publicznych. Musi jej towarzyszyć wypełnianie architektury elementami miękkimi, związanymi z kulturą, edukacją, przemianą społeczną. Udane procesy rewitalizacyjne nie mogą istnieć bez obywateli. Poczucie przywiązania do miasta jest bardzo istotne, zwłaszcza na obszarach zdegradowanych, gdzie rewitalizacja w szczególnym stopniu potrzebuje aktywności oddolnej - mówi.

Efektem rewitalizacji, obok walorów estetycznych i korzyści społecznych, jest również rozwój gospodarczy - szczególnie mikro i małej przedsiębiorczości. W odnowionych miejscach powstają zazwyczaj punkty gastronomiczne i usługowe. Warto też pamiętać, że nie chodzi tylko o remonty budynków mieszkalnych. Wiele projektów ma na celu przywrócenie społeczeństwu terenów poprzemysłowych czy powojskowych. Powstają w ich miejsce obiekty rekreacyjne, kulturalne, rozrywkowe. Stare fabryki przemieniają się w lofty czy hotele.

Aby skoordynować projekty dotyczące rewitalizacji i nadać im właściwy kierunek opracowywany jest Narodowy Plan Rewitalizacji. Środki na jego realizację pochodzić będą między innymi z Funduszy Europejskich na lata 2014-2020. Około 22 mld zł zarezerwowane jest w programach regionalnych i krajowych. Około 3 mld zł pochodzić będzie z budżetów samorządów i administracji rządowej. Swój wkład wniosą też podmioty prywatne, które włączą się w inicjowane przez gminy procesy rewitalizacyjne.

Samorządy mogą pozyskać pieniądze nie tylko na samą realizację konkretnych przedsięwzięć, ale również opracowanie programów rewitalizacji oraz wypracowanie modeli jej przeprowadzania na obszarach miejskich. Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju zorganizowało konkurs dotacji pod nazwą: "Modelowa rewitalizacja miast". Jest on skierowany do gmin miejskich i miejsko-wiejskich. W poniedziałek, pierwszego czerwca, mija termin składania tzw. fiszek projektowych, czyli uproszczonych opisów projektów. Najlepsze z nich uzyskają wsparcie od 100 tys. zł do 5 mln zł, przy wkładzie własnym minimum 10 proc. Dzięki wsparciu wypracowane zostaną modelowe programy rewitalizacyjne, na których będą mogli wzorować się inni samorządowcy czy prywatni inwestorzy. Gminy korzystające z dotacji będą zobowiązane do upowszechniania wypracowanych rozwiązań oraz promocji dobrych praktyk w tym zakresie wśród innych miast, reprezentantów świata biznesu, kultury czy rekreacji. Wszystkie te grupy w połączeniu ze społecznością lokalną rewitalizowanych terenów, mogą mieć istotny wpływ dla ostatecznego kształtu i efektów realizowanych przedsięwzięć.

@RY1@i02/2015/103/i02.2015.103.00000090b.805.jpg@RY2@

Fot. Jarosław Kubalski / Agencja Gazeta

Rynek w Kielcach przed rewitalizacją

@RY1@i02/2015/103/i02.2015.103.00000090b.806.jpg@RY2@

Fot. materiały prasowe

@RY1@i02/2015/103/i02.2015.103.00000090b.807.jpg@RY2@

Fot. materiały prasowe

Rynek w Kielcach po rewitalizacji

Monika Niewinowska

monika.niewinowska@infor.pl

Projekt realizowany w ramach konkursu dotacji organizowanego przez Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna.

@RY1@i02/2015/103/i02.2015.103.00000090b.808.jpg@RY2@