Pożyczka od spółki

Wola wspólników w sprawie pożyczki dla członka władz spółki może być wyrażona albo przed podpisaniem kontraktu, albo potem. Jest to wyjątek od zasady, zgodnie z którą nieudzielanie zgody określonego organu spółki na dokonanie przez nią (tzn. przez osoby mające prawo ją reprezentować) czynności prawnej powoduje bezwzględną nieważność takiej czynności. W drugiej dopuszczalnej sytuacji, kiedy wspólnicy wyrażają zgodę na udzielenie pożyczki członkowi rady nadzorczej po fakcie, na potwierdzenie czynności kodeks spółek handlowych pozostawia dwa miesiące. I jeśli udziałowcy dotrzymają tego terminu, zgoda będzie miała moc wsteczną, od chwili podpisania kontraktu przez zarząd spółki. Byłoby tak, nawet gdyby pierwotnie trzech z pięciu wspólników mających równe udziały nie chciało się zgodzić na danie pożyczki koledze z rady nadzorczej, ale co najmniej jeden zmienił zdanie i w drugim głosowaniu, już po podpisaniu umowy, wyraził akceptację (wówczas zgodziłaby się na dokonanie czynności prawnej większość). Identycznie byłoby, gdyby np. na początku nikt nie miał zamiaru niczego pożyczać członkowi władz, ale przy powtórnym podejmowaniu decyzji akceptacja dla takiej czynności przez wszystkich wspólników okazałaby się jednomyślna.

Uchwała wyrażająca zgodę na dokonanie czynności - zarówno przed, jak i po podpisaniu umowy - może być wyrażona na zgromadzeniu wspólników, albo bez takiego posiedzenia. Ta druga sytuacja wymaga jednak albo jednomyślności w pisemnym głosowaniu albo przynajmniej przyzwolenia wszystkich wspólników na pisemne głosowanie. W trudniejszej sytuacji byłby członek rady nadzorczej liczący na pożyczkę, jeśli wspólnicy albo nie wyraziliby zgody po podpisaniu umowy, albo nie dotrzymali dwumiesięcznego terminu wyznaczonego przez ustawę na takie uczynienie czynności prawnej ważną. Wówczas umowa podpisana przez zarząd byłaby bezwzględnie nieważna.

Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk

Art. 17 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 z późn. zm.).