Sąd oceni dowody legalności posiadania egzotycznych zwierząt

Handel dzikimi zwierzętami, wymienionymi w rozporządzeniu wykonawczym do rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi, podobnie jak pozyskiwanie takich okazów do celów handlowych, oferowanie ich (np. na aukcjach internetowych) czy wykorzystywanie dla zysku, jest w zasadzie w Unii Europejskiej zabroniony. Wyjątek stanowią sytuacje, w których można udowodnić, że okazy chronionego gatunku pozyskano lub sprowadzono do Wspólnoty zgodnie z prawem.

Sąd Rejonowy w Kościanie wystąpił z pytaniem prejudycjalnym do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie związanej z rozmnażaniem i sprzedawaniem egzotycznych pająków przez Tomasza Rubacha. Toczyło się przeciwko niemu postępowanie karne. Rubach kupił na terrarystycznej giełdzie egzotyczne pająki, zaczął je rozmnażać i oferować na internetowych giełdach. Sąd w Kościanie uniewinnił go. Prokurator wniósł apelację, a Sąd Okręgowy w Poznaniu uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd rejonowy uznał, że oskarżony może uwolnić się od odpowiedzialności, wykazując źródło pochodzenia zwierząt.

ETS w wyroku z 16 lipca 2009 r. (C-344/08) stwierdził, że wszelkie środki dowodowe są dopuszczalne, jeżeli pozwala na nie prawo procesowe państwa członkowskiego, w którym toczy się postępowanie karne. Poza tym oskarżony może skorzystać z wszystkich przewidzianych procedurą środków dowodowych, żeby wykazać, że w posiadanie chronionych okazów wszedł zgodnie z prawem, nie naruszając wymagań rozporządzenia. ETS stwierdził też, że skoro nie istnieje wspólnotowe uregulowanie pojęcia dowodu, to do organów krajowych należy ustalenie, czy w konkretnym przypadku należy uznać za dowiedzione, że spełniono wymagania rozporządzenia.

Tak więc zarówno w sprawie Rubacha, jak i innych podobnych, sądy polskie, podobnie jak i innych państw Wspólnoty, za każdym razem będą musiały oceniać, czy oskarżony dowiódł, że legalnie wszedł w posiadanie dzikiego zwierzęcia.