Za nierozliczone zbrodnie komunizmu trzeba zapłacić

20 tys. euro. Tyle zgodnie z wczorajszym wyrokiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka musi wypłacić państwo polskie ojcu zamordowanego w 1983 r. Grzegorza Przemyka za przewlekłe prowadzenie sprawy.

W pierwszym wyroku polskiego sądu w 1984 r. dwóch milicjantów oskarżonych o spowodowanie śmierci 19-latka uniewinniono. Winą obarczono sanitariuszy karetki, która go wiozła do szpitala. Do sprawy wrócono w 1990 r. Ciągnęła się przez kolejnych 20 lat. W 2008 r. jeden z funkcjonariuszy został skazany na osiem lat więzienia (wyrok na mocy amnestii skrócono o połowę). W 2010 r. Sąd Najwyższy uznał, że sprawa się przedawniła.

Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził, że państwo polskie złamało drugi artykuł Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, który mówi, że "prawo każdego człowieka do życia jest chronione przez ustawę". Warto przypomnieć, że polski rząd próbował za pomocą jednostronnej deklaracji zawrzeć ugodę, ale nie zgodził się na to Leopold Przemyk.

- Postępowanie, które trwa tak długo, nie ma żadnego wytłumaczenia. Nawet jeśli weźmiemy pod uwagę działalność służb dawnego systemu, które niszczyły dowody - mówi profesor Ireneusz Kamiński z Instytutu Nauk Prawnych PAN, ekspert Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka. - Trybunał nie miał wątpliwości, że takie zakończenie sprawy nie spełnia konwencji praw człowieka. 20 tys. euro to wbrew pozorom bardzo dużo, bo zwyczajowo w sprawie kwestii proceduralnych kwoty są mniejsze. Trybunał jest zaniepokojony powolnym trybem działania polskiego sądownictwa w tak ważnym elemencie jak rozliczenie z systemem komunistycznym - dodaje prawnik.

Warto przypomnieć, że wciąż toczą się procesy w sprawach zbrodni reżimu komunistycznego, m.in. wprowadzenia stanu wojennego. - Ten wyrok to także ostrzeżenie dla Polski. Jeśli nie przyspieszymy procedur rozliczeniowych, możemy się spodziewać kolejnych takich spraw - stwierdza Kamiński.

@RY1@i02/2013/181/i02.2013.181.00000020b.802.jpg@RY2@

Fotonova

Grzegorz Przemyk

Maciej Miłosz

maciej.milosz@infor.pl

Ile razy Polska przegrała przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka www.gazetaprawna.pl