Kiedy można zwolnić dyrektora szkoły

ekspert z zakresu prawa pracy

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 lutego 2011 r. (I OSK 2018/10, niepublikowany) stwierdził, że negatywna ocena działalności dyrektora szkoły przez organ prowadzący w zakresie gospodarki finansowej szkoły lub innych zaniedbań dotyczących organizacji pracy szkoły, a zwłaszcza odmienna wizja prowadzenia placówki oświatowej czy też konflikt z organem prowadzącym nie mieszczą się w pojęciu szczególnie uzasadnionych przypadków (art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty, dalej ustawa) i nie uzasadniają odwołania ze stanowiska dyrektora szkoły w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia.

Zgodnie z przepisem art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce, w przypadkach szczególnie uzasadnionych, po zasięgnięciu opinii kuratora oświaty, może odwołać nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. Należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, iż pomimo że zwrot "przypadki szczególnie uzasadnione" użyty w powyższym przepisie stanowi pojęcie niedookreślone, to jednak ocena organu w tym zakresie nie może nosić cech dowolności i podlega kontroli sądu administracyjnego. W kilku orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny podkreślał, iż pojęcie "szczególnie uzasadnionych przypadków" na tle art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy powinno być rozumiane wąsko. Tryb określony w powyższym przepisie, z uwagi na natychmiastowy charakter odwołania ze stanowiska kierowniczego, ma wymiar bardzo dotkliwy dla osoby odwoływanej, w związku z czym z woli ustawodawcy może być on stosowany jedynie w przypadkach szczególnie uzasadnionych. Oznacza on takie sytuacje, w których nie jest możliwe spełnienie przez nauczyciela funkcji kierowniczej i zachodzi konieczność natychmiastowego przerwania wykonywania funkcji dyrektora z uwagi na zagrożenie dla interesu publicznego i dalszego funkcjonowania szkoły. Musi być przy tym o tyle istotne, iż nie pozwala na dalsze wykonywanie obowiązków przez daną osobę. Natomiast zaniedbania w zakresie gospodarki finansowej szkoły czy organizacji jej pracy nie stanowią szczególnie uzasadnionych powodów odwołania osoby z funkcji dyrektora szkoły w trybie art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy (wyrok NSA z 14 marca 1997 r., II SA/Wr 472/96, OwSS 1997/2/53, oraz wyrok NSA z 23 września 2005 r., I OSK 91/05). Nie każde też naruszenie prawa przez dyrektora szkoły uzasadnia jego odwołanie w trybie powołanego wyżej przepisu (wyrok NSA z 9 maja 2001 r., II SA 3293/00).

Art. art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.).