VAT z faktury trzeba zapłacić

Europejski Trybunał Sprawiedliwości wydał wyrok w sprawie Stadeco, dotyczący prawa do korekty podatku nienależnie wykazanego na fakturze.

W stanie faktycznym sprawy, Stadeco z siedzibą w Holandii prowadzi działalność w zakresie wynajmu, montażu i demontażu stoisk na targach i wystawach. W latach 1993–1995 świadczyła swoje usługi w Niemczech i państwach trzecich na rzecz Economische Voorlichtingsdienst (EVD), podmiotu prawa publicznego mającego siedzibę w Holandii. EVD wykorzystywało usługi świadczone przez Stadeco wyłącznie do działalności, w odniesieniu do której, jako część podmiotu publicznoprawnego, nie było uprawnione do odliczenia VAT. Faktury za usługi wykonane poza Holandią wykazywały kwoty należne z tytułu podatku obrotowego, który był stosowany do identycznych usług świadczonych w Holandii. EVD zapłaciło w całości, te faktury, a Stadeco uiściła wykazane podatki.

W 1996 roku organy podatkowe poinformowały Stadeco, że w odniesieniu do spornych usług wykonanych poza Holandią nie podlegała żadnemu podatkowi obrotowemu w tym kraju. Stadeco wniosła o zwrot całej kwoty zapłaconej z tego tytułu. Ponieważ organy podatkowe uzależniły wnioskowany zwrot od korekty faktur wystawionych przez EVD, Stadeco przedstawiła im notę korygującą w tym zakresie. W związku z tym uzyskała ona zwrot. Niemniej jednak podczas kontroli przeprowadzonej w 2000 roku organy podatkowe stwierdziły, że Stadeco nie wystawiła na EVD żadnych not korygujących, nie skorygowała faktur ani też nie zwróciła jej jakiejkolwiek kwoty. W ten sposób organy podatkowe skierowały do Stadeco decyzję określającą podatek w wysokości całej kwoty zwróconego podatku.

Europejski Trybunał Sprawiedliwości wskazał, że art. 21 ust. 1 lit. a) VI Dyrektywy powinien być interpretowany w ten sposób, że należność z tytułu VAT na podstawie tego przepisu należy się temu państwu członkowskiemu, któremu przysługuje VAT wykazany na fakturze lub na każdym dokumencie uznawanym za fakturę, nawet jeżeli sporna transakcja nie podlegałaby opodatkowaniu w tym państwie członkowskim. Do sądu krajowego należy zbadanie z uwzględnieniem wszystkich mających znaczenie okoliczności faktycznych, podatkowi którego państwa członkowskiego odpowiada VAT wykazany na spornej fakturze. W tym zakresie znaczenie mogą mieć w szczególności wykazany podatek, waluta, w jakiej jest wyrażona kwota do zapłaty, język sporządzenia, treść i kontekst spornej faktury, miejsce siedziby wystawcy faktury oraz usługobiorcy, a także ich zachowanie.

Trybunał przypomniał, że VI Dyrektywa nie przewiduje wyraźnie przypadku, w którym VAT omyłkowo zostaje wykazany na fakturze, wówczas gdy nie jest on należny. Z tego wynika, że do czasu wypełnienia tej luki prawnej przez prawodawcę wspólnotowego do państw członkowskich należy rozwiązania tej sytuacji Trybunał orzekł już, że w celu zapewnienia neutralności VAT to do państw członkowskich należy przewidzenia w ich wewnętrznych porządkach prawnych możliwości skorygowania wszystkich nienależnie zafakturowanych podatków, o ile wystawca faktury wykaże swoją dobrą wolę. Korekta ta nie może być uzależniona od swobodnego uznania organu podatkowego.

OPINIA

Marek Wojda

doradca podatkowy współpracujący z Baker & McKenzie

Prawo wspólnotowe przewiduje, że każda osoba, która wykaże VAT na fakturze, jest zobowiązana do jego zapłaty. Celem tej regulacji jest zapobieganie ryzyku uszczuplenia wpływów podatkowych, które potencjalnie mogłoby mieć miejsce w przypadku odliczenia kwoty nienależnie wykazanej na fakturze jako VAT przez jej odbiorcę. W sprawie Stadeco (C-566/07) ETS potwierdził, że obowiązek ten obejmuje również przypadki, gdy VAT został nienależnie wykazany na fakturze za usługi, które w państwie wystawcy faktury nie podlegały opodatkowaniu ze względu na zasady dotyczące miejsca świadczenia usług. Stanowisko takie jest słuszne w kontekście celu wskazanej regulacji, gdyż bez względu na inne miejsce opodatkowania usługi, ryzyko utraty wpływów wciąż obarcza wówczas państwo, którego VAT został nienależnie wykazany na fakturze. Trybunał podkreślił po raz kolejny, że co do zasady, istnieje możliwość skorygowania nienależnie zafakturowanego podatku przez wystawcę faktury.