Jak rozliczyć ubezpieczenia OC dla pracowników

ekspert w KDA Kancelaria Doradców i Audytorów w Poznaniu

Dominującym podejściem w tym zakresie ze strony fiskusa jest nieuznawanie tych wydatków za koszty uzyskania przychodu, z jednoczesnym uznawaniem ubezpieczenia jako przychodu członka zarządu czy rady nadzorczej.

Z tego względu warto zwrócić uwagę na najnowsze orzeczenie WSA w Gliwicach z 18 stycznia 2011 r. (sygn. akt I SA/Gl 830/10), w którym sąd odniósł się do kwestii możliwości zaliczania do kosztów składki na ubezpieczenie OC.

WSA uznał, że koszt składki ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej organów spółek kapitałowych nie będzie stanowił kosztu uzyskania przychodu spółki. Uzasadniając swoje stanowisko, wskazał, że wydatki, które spółka zamierza ponieść na opłacenie składek na ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej organów spółek kapitałowych, nie mają na celu osiągnięcia przychodów przez spółkę, lecz mają na celu "głównie chronić spółkę" i osoby pełniące określone funkcje w organach spółki od odpowiedzialności. Zasiadające w organach spółki osoby fizyczne przez fakt przyjęcia konkretnych funkcji otrzymują określone wynagrodzenie z tego tytułu, ale także ponoszą odpowiedzialność z tytułu pełnienia tych funkcji. Nie można zatem uznać za koszt uzyskania przychodu wydatków na składkę z tytułu ubezpieczenia. W rzeczywistości bowiem ubezpieczenie dotyczy innych podmiotów.

Wykup ubezpieczenia OC może mieć konsekwencje podatkowe również dla członków organów zarządzających spółki. W takim kontekście warto wskazać na najnowszą interpretację dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, w której zajął stanowisko, że osoby zasiadające w zarządzie i radzie nadzorczej nie uzyskują przychodu z tytułu wykupienia przez spółkę zbiorowej polisy dla wszystkich członków tych organów (interpretacja z 7 lutego 2011 r., nr IPPB2/415-1028/10-2/AS).

Kluczowy dla korzystnego dla podatnika rozstrzygnięcia był argument, że krąg osób ubezpieczonych jest otwarty, może się zmienić pod względem osobowym i ilościowym w trakcie ubezpieczenia bez wpływu na wysokość składki. Ubezpieczyciel nie uzyskuje bowiem imiennego wykazu osób ubezpieczonych. W podobnym tonie wypowiedział się dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach z 21 stycznia 2011 r. (nr IBPBII/1/415-866/10/HK).

Jest to całkowita zmiana dotychczasowego stanowiska prezentowanego przez organy podatkowe. Jeszcze 17 stycznia Izba Skarbowa w Warszawie uznała, że w takiej sytuacji podatek trzeba płacić (nr IPPB4/415-825/10-2/JS). Podobnie było w wielu poprzednich interpretacjach. Zawarte w nich wskazówki dotyczące zasad wyliczania przychodu w praktyce były bardzo trudne do zastosowania. Nie uwzględniały bowiem, że odpowiedzialność członka zarządu jest dużo większa niż osoby zasiadającej w radzie nadzorczej. Inne są więc także ryzyko i wysokość składki. Dlatego zmianę stanowiska fiskusa należy uznać za uzasadnioną i mieć nadzieję, że powyższe interpretacje nie będą jedynymi, w których organy podatkowe przychylają się w omawianej kwestii do stanowiska podatnika.

Oprac. EM

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397).