Pracownik na etacie uwzględni 50-proc. koszty uzyskania

Podatniczka w latach 2004 - 2009 była zatrudniona w biurze projektowym na umowę o dzieło, a następnie na umowę o pracę na stanowiskach asystent projektanta oraz starszy asystent projektanta. Od 2009 roku jest zatrudniona w biurze projektowym na umowę o pracę na stanowisku asystent projektanta instalacji wodno-kanalizacyjnych. Każdy z projektów wymaga twórczego podejścia, jest rozpatrywany i opracowywany indywidualnie, dlatego też każdy z nich wykazuje cechy niepowtarzalności niezbędne do uznania ich za przedmiot prawa autorskiego. Pracodawca prowadzi ewidencję prac projektowych pracowników w postaci karty czasu pracy. Określa w niej, jaka część przychodu stanowi wynagrodzenie za zbycie praw autorskich do wykonanego w wyniku pracy twórczej dzieła, w stosunku do której może być zastosowana 50-proc. stawka kosztów. Czy pracownik na etacie ma prawo do 50-proc. kosztów?

O zastosowaniu 50-proc. kosztów uzyskania przychodów z korzystania przez twórców z praw autorskich decyduje wyłącznie fakt uzyskania przychodu jako wynagrodzenia za wykonanie czynności (utworu), będącej przedmiotem prawa autorskiego.

Forma stosunku prawnego, w ramach którego wykonywane są prace twórcze, czy to będzie umowa o pracę, czy też umowa o dzieło, nie ma znaczenia dla kwalifikacji prac twórczych w zakresie normy kosztów uzyskania przychodów w wysokości 50 proc. O zastosowaniu podwyższonych kosztów decyduje wyłącznie osiągnięcie przez podatnika (pracownika) przychodu za wykonanie czynności (utworu) będącej przedmiotem prawa autorskiego.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o PIT (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.) nie definiuje pojęć, takich jak np. twórca, korzystanie przez twórców z praw autorskich lub pojęć z nimi związanych, jak np. utwór. Ustawodawca odsyła w tym względzie m.in. do ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 90, poz. 631 z późn. zm.).

W myśl art. 1 ust. 1 tej ustawy, przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór).

Zastosowanie kosztów uzyskania przychodów w wysokości 50 proc. będzie możliwe wówczas, gdy dana osoba uzyska przychód za wykonanie czynności będącej przedmiotem prawa autorskiego lub pokrewnego oraz gdy twórca dokona rozporządzenia prawami autorskimi do swojego utworu, czyli gdy przejdą one na zamawiającego dzieło (zleceniodawcę) lub gdy udzieli licencji na korzystanie z nich.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że tylko wówczas gdy:

● praca wykonywana przez stronę tej umowy jest twórcza, tzn. niepowtarzalna, ma indywidualny charakter oraz spełnia przesłanki utworu określone w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych,

● strona umowy jest twórcą bądź artystą wykonawcą w rozumieniu tej ustawy, do przychodów osiągniętych z tego źródła mogą być zastosowane 50-proc. koszty uzyskania przychodu.

Jeżeli wszystkie warunki w celu zastosowania 50-proc. kosztów uzyskania przychodów z tytułu przeniesienia praw autorskich zostaną spełnione - możliwe jest zastosowanie 50-proc. kosztów uzyskania przychodów w stosunku do przychodu osiągniętego przez podatniczkę z tytułu umowy o dzieło oraz do części wynagrodzenia stanowiącego wynagrodzenie z tytułu przeniesienia praw autorskich. Natomiast do pozostałej części wynagrodzenia uzyskanego z tytułu zwykłych obowiązków pracowniczych zastosowanie znajdą zryczałtowane koszty uzyskania przychodu wynikające z ww. art. 22 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Oprac. Ewa Matyszewska

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 16 lutego 2012 r. (nr IPPB4/415-891/11-2/MP).

KOMENTARZ EKSPERTA

@RY1@i02/2012/050/i02.2012.050.07100040b.801.jpg@RY2@

Michał Kubik doradca podatkowy, partner w spółce doradztwa podatkowego ABC Tax

Ustawa o PIT daje twórcom korzystającym z praw autorskich możliwość skorzystania z kosztów uzyskania przychodów w wysokości 50 proc. Co ważne, nie dotyczy to jedynie efektów pracy o charakterze artystycznym. Zgodnie bowiem z przepisami ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia. W efekcie, za utwory pod pewnymi warunkami mogą być również uznane różnego rodzaju opracowania, projekty czy analizy.

Forma stosunku prawnego, w ramach którego wykonywane są prace twórcze - jak słusznie zauważył minister - nie ma znaczenia dla kwalifikacji tych prac w celu zastosowania podwyższonych kosztów. W efekcie możliwe jest skorzystanie z podwyższonych kosztów także przez osoby zatrudnione na etacie.

Zgodnie z omawianą interpretacją zastosowanie 50-proc. kosztów uzyskania przychodu jest możliwe, jeżeli spełnione są wszystkie warunki wymienione w przepisach. Minister wyraźnie podkreślił też, że interpretuje jedynie przepisy podatkowe, a nie przepisy prawa autorskiego. To standardowa praktyka w przypadku interpretacji dotyczących podwyższonych kosztów związanych z utworami. W efekcie, podatnik w dalszym ciągu nie ma pewności, czy przyjęte rozwiązanie będzie akceptowane przez organy podatkowe.