W jaki sposób ująć darowiznę w ewidencji księgowej

Na ewidencję księgową w tym przypadku będą miały wpływ kwestie VAT, a dokładnie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem opodatkowaniu VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terenie kraju. Jako dostawę towarów, o której mowa w wymienionym przepisie, rozumie się również przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności wszelkie darowizny - jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych czynności, w całości lub w części. Oznacza to, że jeżeli przy nabyciu towarów spółce przysługiwało prawo do obniżenia podatku od towarów i usług, to darowizna tych zestawów będzie podlegać opodatkowaniu. W tym przypadku podstawą opodatkowania jest cena nabycia składników przekazanych w formie darowizny. Nieodpłatne przekazanie towarów dokumentuje się fakturą wewnętrzną.

W księgach rachunkowych koszty związane z przekazaniem darowizny stanowią pozostałe koszty operacyjne, ponieważ są pośrednio związane z działalnością operacyjną jednostki. Takie postępowanie wynika z art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. g ustawy o rachunkowości. Dotyczy to zarówno wartości towarów, jak i VAT należnego.

Przykładowo firma (będąca podatnikiem podatku od towarów i usług) przekazała 20 leżaków. Cena nabycia tych towarów wyniosła 2 tys. zł.

Ewidencja darowizny leżaków:

a) wartość towarów w cenach ewidencyjnych ustalonych na poziomie cen zakupu - 2 tys. zł: strona Wn 766 - Pozostałe koszty operacyjne, strona Ma konta 330 - Towary.

b) VAT należny (2000 zł x 23 proc.) - 460 zł: strona Wn konta 766 - Pozostałe koszty operacyjne, strona Ma konta 224 - Rozliczenie VAT należnego.

Jeżeli jednak występuje sytuacja, że przy nabyciu towarów nie przysługuje prawo do odliczenia VAT na podstawie przepisów, wówczas darowizna towarów nie będzie opodatkowana tym podatkiem.

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).