Czy podatek od towarów i usług może być kosztem uzyskania przychodów

Dla przedsiębiorców najważniejsze są dwa podatki, tj. VAT oraz podatek dochodowy od osób prawnych (CIT). Opodatkowaniu CIT podlega dochód, tj. różnica między przychodami a kosztami ich uzyskania, obie kategorie obliczane są w kwotach netto, tj. bez VAT. Z kolei w świecie VAT pojęcia takie jak przychody i koszty uzyskania przychodów nie grają roli - może być wręcz tak, że podatnik osiąga straty (w związku z czym nie płaci CIT), ale musi odprowadzać VAT do urzędu skarbowego. Ustawodawca dobrze zatem zadbał o to, by zagadnienia dotyczące CIT i VAT nie nakładały się na siebie.

W pewnych sytuacjach zasada ta jest jednak ograniczona. Najistotniejsze z nich wynikają z art. 16 ust. 1 pkt 46 lit a ustawy o CIT, zgodnie z którym VAT naliczony nie jest co prawda kosztem uzyskania przychodów - ale z dwoma wyjątkami. Po pierwsze, do kosztów można zaliczyć VAT naliczony, gdy podatnik jest zwolniony z VAT albo VAT naliczony dotyczy takiego wydatku, który posłużył podatnikowi do świadczenia usług lub sprzedaży towarów zwolnionych z VAT. Po drugie, kosztem uzyskania przychodów jest VAT naliczony w tej części, w której podatnikowi nie przysługuje prawo do jego odliczenia od VAT należnego. Innymi słowy, ustawodawca mówi: podatniku, w pierwszej kolejności odliczaj VAT naliczony od należnego. Jeśli nie jest to możliwe (bo ja ci tego zabraniam w ustawie o VAT), to pozwalam ci zaliczyć nieodliczony VAT do kosztów w podatku dochodowym. W ten sposób ustawodawca przynajmniej w części rekompensuje podatnikom straty, jakie ponoszą wskutek zakazu odliczania VAT od pewnych zakupów.

EM

Art. 16 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 z późn. zm.).