Jak leczyć się w innym kraju UE w czasie ferii zimowych

PRAWA PACJENTA - Przed wyjazdem turystycznym do innego państwa Unii Europejskiej należy wyrobić europejską kartę ubezpieczenia zdrowotnego. W razie wypadku lub choroby gwarantuje ona dostęp do świadczeń zdrowotnych na takich samych zasadach, jakie obejmują obywateli kraju Unii, w którym aktualnie się przebywa

RADA

Ponieważ do końca roku zostało zaledwie 3 dni, najlepiej złożyć wniosek o przyznanie karty już po rozpoczęciu nowego. Od 1 stycznia 2011 r. ulegną bowiem zmianie zasady wydawania EKUZ. Będzie ona przyznawana już nie na 3 miesiące (w przypadku wyjazdu turystycznego), ale na pół roku. Kartę EKUZ ważną 6 miesięcy będą mogły otrzymać osoby, które są ubezpieczone w NFZ i jednocześnie:

● są zatrudnione,

● prowadzą pozarolniczą i rolniczą działalność gospodarczą,

● pobierają rentę,

● są studentami lub dziećmi do 18. roku życia (okres ważności karty kończy się z dniem uzyskania przez te osoby pełnoletności).

Od tej zasady są jednak wyjątki. Kartę ważną aż na 5 lat otrzymają emeryci. EKUZ zachowa ważność do 90 dni w przypadku osób, które spełniają kryterium dochodowe do otrzymywania świadczeń z pomocy społecznej i mają prawo do nieodpłatnego leczenia na podstawie decyzji np. wójta, burmistrza (uprawnione na podstawie art. 54 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych). Kartę EKUZ ważną do 42 dni będą mogły otrzymać kobiety w okresie połogu, posiadające obywatelstwo polskie i miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Okres ważności karty wydawanej według nowych zasad będzie liczony od dnia złożenia wniosku w NFZ o jej przyznanie, a nie jak dotychczas od momentu jej otrzymania.

Zarządzenie nr 83/2010/DSS prezesa NFZ z 21 grudnia 2010 r. w sprawie okresu ważności Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego wydawanej na pobyt czasowy w związku z wyjazdem turystycznym.

Od 1 stycznia zmianie ulegają również zasady składania wniosków o przyznanie karty. Od nowego roku osoba zainteresowana jej uzyskaniem będzie mogła złożyć wniosek w dowolnie wybranym przez siebie oddziale NFZ. Obecnie nie jest to możliwe. Żeby dostać EKUZ, trzeba złożyć wniosek w oddziale właściwym ze względu na miejsce zamieszkania. Dzięki zmianie przepisów również kartę będzie można odebrać w wybranym przez siebie oddziale.

Obecnie wniosek o wydanie EKUZ można dostarczyć do oddziału osobiście albo wysłać za pośrednictwem poczty lub fax. Za pomocą internetu można pobrać wniosek ze strony internetowej funduszu. Po zmianach wniosek o kartę będzie można wysłać także za pośrednictwem e-maila. Zachowany zostanie obowiązek osobistego odbioru karty.

Zarządzenie nr 83/2010/DSS prezesa NFZ z 21 grudnia 2010 r. w sprawie okresu ważności Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego wydawanej na pobyt czasowy w związku z wyjazdem turystycznym.

Prawo do otrzymania karty mają wszystkie osoby ubezpieczone w NFZ, a także członkowie rodziny takiej osoby. A zatem, gdy np. na wakacje wyjeżdża 4-osobowa rodzina, każda osoba, w tym także dzieci, dostają własną, odrębną kartę. Przede wszystkim do wniosku należy złożyć dokumenty, które potwierdzą prawo do ubezpieczenia zdrowotnego. Jeżeli zamierza pani wyjechać z dzieckiem, to musi pani zaznaczyć to we wniosku oraz dołączyć do niego dokument, które potwierdzi, że pani jest objęta ubezpieczeniem, jak i dokument, który potwierdzi, że dotyczy to również dziecka. W tym celu dziecko musi zostać zgłoszone do ubezpieczenia przez jednego z rodziców. Należy zrobić to w kadrach zakładu pracy. Dokumentem potwierdzającym regularne opłacanie składki zdrowotnej może być np. aktualnie podstemplowana przez pracodawcę książeczka ubezpieczeniowa, druk ZUS poświadczający o objęciu ubezpieczeniem zdrowotnym czy aktualna książeczka studencka.

Karty nie dostaną natomiast osoby, które przestały podlegać polskiemu prawu, np. w związku z podjęciem pracy w innym państwie członkowskim (nie mylić z czasowym oddelegowaniem do pracy) oraz te, których ubezpieczenie w NFZ wygasło, np. ze względu na brak regularnego opłacania składki zdrowotnej.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U. UE. L. 09.284.1).

Może być to jednak utrudnione. Musi pani liczyć się również z dodatkowymi wydatkami. Posiadanie europejskiej karty ubezpieczenia zdrowotnego gwarantuje dostęp do leczenia opłaconego przez NFZ na terenie innego państwa Unii. Warto pamiętać, że jeżeli w czasie zagranicznego wyjazdu będziemy musieli skorzystać ze świadczeń zdrowotnych, a niestety nie będziemy mieli europejskiej karty, to należy skontaktować się np. telefonicznie, faksem czy za pośrednictwem osoby pozostającej w kraju z oddziałem NFZ i zwrócić się o wystawienie tzw. certyfikatu zastępczego. W takiej awaryjnej sytuacji zastąpi on EKUZ. Fundusz może przesłać taki certyfikat pocztą czy faksem bezpośrednio do placówki medycznej, gdzie udzielana jest nam pomoc. Ponadto należy pamiętać, że w większości krajów UE obowiązuje zasada współpłacenia. A to oznacza, że jeżeli jest tam pobierana opłata np. za pierwszą wizytę u lekarza, za wypisanie recepty czy za każdy dzień pobytu w szpitalu, to również Polak, mimo posiadania karty, musi je uiścić z własnych pieniędzy. Wydatki te nie są refundowane przez NFZ. O tym, jakie dokładnie opłaty są pobierane od pacjentów w poszczególnych krajach członkowskich, można sprawdzić na stronach internetowych www.nfz.gov.pl.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. U. UE. L. 09.284.1).

W większości krajów Wspólnoty są pobierane drobne opłaty za udzielenie świadczeń zdrowotnych. I te musimy zapłacić z własnych środków. Inne nie powinny być od nas pobierane, szczególnie jeżeli posiadamy kartę i leczyliśmy się w placówce, która działa w ramach publicznego systemu ochrony zdrowia. Jednak nawet brak karty nie upoważnia zagranicznego lekarza czy placówkę do pobierania dodatkowych opłat. Jeżeli jednak tak już się stanie, to należy zbierać wszystkie rachunki i faktury, które potwierdzą poniesione wydatki. Po powrocie do kraju można bowiem na ich podstawie dochodzić refundacji z NFZ.

Aby uzyskać zwrot kosztów, należy złożyć odpowiedni wniosek do właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego oddziału wojewódzkiego funduszu. Formularze wniosku można pobrać z internetu ze strony www.nfz.gov.pl. Po jego wypełnieniu NFZ sprawdza, czy osoba składająca wniosek była ubezpieczona w NFZ lub miała prawo do opieki zdrowotnej w momencie udzielania jej świadczeń za granicą.

Bezwzględnie do wniosku należy dołączyć wszystkie faktury i rachunki, które potwierdzą poniesione wydatki. W razie braku jednego z wymaganych dokumentów, trzeba liczyć się z odmową zwrotu kosztów za dane świadczenie. W takiej sytuacji wniosek trzeba będzie złożyć ponownie.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U. UE. L. 09.284.1). Decyzja nr S1 z 12 czerwca 2009 r. dotycząca europejskiej karty ubezpieczenia zdrowotnego (2010/c 106/08).

Dominika Sikora

dominika.sikora@infor.pl