Kandydat na celnika musi posiadać wiele umiejętności

Tydzień temu podaliśmy wskazówki, jak zostać pracownikiem administracji podatkowej. Dziś zdradzimy tajniki pracy w administracji celnej. Zacznijmy od warunków, jakie trzeba spełnić, aby taką pracę podjąć. Leszek Jasiun z Izby Celnej w Warszawie podaje nam, że kandydat ubiegający się o pracę w izbie celnej powinien: być obywatelem polskim, korzystać z pełni praw publicznych, być osobą niekaraną za przestępstwa popełnione umyślnie oraz umyślne przestępstwa skarbowe, mieć nieposzlakowaną opinię, posiadać stan zdrowia pozwalający na pełnienie służby/wykonywanie pracy na danym stanowisku, znać język obcy w stopniu minimum podstawowym, posiadać umiejętność obsługi komputera.

– Wymagania stawiane młodym ludziom, którzy przychodzą do pracy w służbie, wynikają jedynie z konkretnych potrzeb kadrowych, np. potrzebny jest informatyk, prawnik, księgowa – komentuje Beata Zapolska z Izby Celnej w Rzepinie.

Zapotrzebowanie służby

Pracy w administracji celnej nie brakuje. Zapotrzebowanie na nowych pracowników również jest, i to w całej Polsce. Marzena Kamińska z Izby Celnej w Toruniu podkreśla, że nabory na wolne stanowiska przeprowadzane są w przypadkach, gdy ktoś się zwalnia bądź odchodzi na emeryturę. Co do wymagań na kandydata na celnika są one zróżnicowane w zależności od tego, na jakie stanowisko prowadzony jest nabór. Wszelkie informacje o prowadzonych naborach znajdują się na stronie internetowej izby celnej. Można też tam znaleźć informacje co do wymagań, jakie oczekiwane są od kandydata.

Ogłoszenie o pracę

Zasady rekrutacji w służbie celnej są uregulowane ustawowo oraz decyzjami wewnętrznymi dyrektorów izb celnych. Wiesława Dróżdż z Izby Celnej w Kielcach zwraca uwagę, że obligatoryjnie każdy nabór poprzedzony jest ogłoszeniem prasowym oraz na stronie internetowej. W ogłoszeniu zamieszcza się informacje o warunkach, jakie musi spełnić kandydat, oraz opis formalności i zasady wewnętrzne określające sposób postępowania rekrutacyjnego. Wymogi wobec kandydatów zmieniają się w zależności od tego, do jakiej komórki jest przyjmowany.

– W celnictwie zatrudniani są zarówno księgowi, informatycy, prawnicy, jak i kierowcy, pracownicy bhp czy też osoby posiadające np. uprawnienia inspektora nadzoru budowlanego. Nie ma jednolitych wymogów co do wykształcenia osób zatrudnianych do wykonywania odpraw celnych. Z przyczyn obiektywnych preferowane jest wykształcenie administracyjne lub prawnicze oraz znajomość języka obcego – wylicza Wiesława Dróżdż.

Anna Hatała-Wanat z Izby Celnej w Olsztynie wyjaśnia, że np. do wydziału zwalczania przestępczości, tzw. czarnych brygad, poszukiwane są osoby gotowe stawić czoło niebezpieczeństwom, ceniące pracę dynamiczną i pełną niespodzianek. Z kolei do komórek finansowych potrzebne są raczej osoby sumienne i skrupulatne. Często trzeba wykazać się opanowaniem i spokojem.

Wiesława Dróżdż dodaje, że każda nowo zatrudniona osoba trafia do tzw. służby przygotowawczej (trwa ona trzy lata), podczas której jest zobowiązana do ukończenia kursu celnego i zdania egzaminów z takich tematów, jak np.: dług celny i należności podatkowe; psychologia kontroli, techniki negocjacji; nadawanie towarom przeznaczenia celnego; wartość celna towarów; zagadnienia podatkowe itp.

Również Aldona Węgrzynowicz z Izby Celnej w Katowicach podkreśla, że każdorazowy nabór do pracy w katowickiej izbie celnej odbywa się za pośrednictwem środków masowego przekazu (prasa, internet), zgodnie z trybem określonym rozporządzeniem ministra finansów z 24 marca 2000 r. w sprawie podawania do wiadomości informacji o wolnych stanowiskach w Służbie Celnej (Dz.U. nr 22, poz. 286 z późn. zm.).

– Ewentualni kandydaci do pracy w katowickiej izbie powinni się zgłaszać w przypadku ogłoszenia naboru do Wydziału Kadr i Szkolenia Izby Celnej w Katowicach – podaje Aldona Węgrzynowicz.

Potrzebne dokumenty

Po znalezieniu ogłoszenia o pracę w administracji celnej kandydat musi zgromadzić odpowiednie dokumenty. Mariusz Sitniczuk z Izby Celnej w Białymstoku stwierdza w rozmowie z nami, że osoby zainteresowane pracą w Izbie Celnej w Białymstoku proszone są o przesyłanie dokumentów w odpowiedzi na ogłoszenie, które ukazuje się w prasie i na stronie internetowej Izby Celnej w Białymstoku www. bialystok.uc.gov.pl oraz umieszczane jest w miejscu powszechnie dostępnym w siedzibie izby oraz w jednostce organizacyjnej Służby Celnej, do której prowadzony jest nabór.

– Dokumenty należy składać osobiście bądź przesyłać pocztą. Zainteresowane osoby prosimy o przesyłanie życiorysu i listu motywacyjnego wraz z kserokopią dowodu osobistego, kserokopią dyplomu ukończenia studiów wyższych bądź świadectwa ukończenia szkoły średniej, oświadczeniem kandydata o niekaralności za przestępstwa popełnione umyślnie, oświadczeniem kandydata o korzystaniu z pełni praw publicznych. Kandydaci zakwalifikowani są powiadamiani o terminie rozmowy kwalifikacyjnej – mówi Mariusz Sitniczuk.

Praca codzienna

Anna Hatała-Wanat podaje nam, że w administracji celnej na Warmii i Mazurach zatrudnionych jest prawie 900 osób. Oprócz funkcjonariuszy obecnych na przejściach granicznych izba celna dysponuje grupami mobilnymi, tzw. czarnymi brygadami. Są to specjalne oddziały celników, którzy działają głównie w terenie.

– Kontrolują samochody poruszające się po drogach naszego regionu, stacje benzynowe, bazary, sprawdzają legalność zatrudnienia i pobytu cudzoziemców. Nawet wody Zalewu Wiślanego patrolowane są przez celników na łódkach – mówi Anna Hatała-Wanat.

Podkreśla też, że w codziennej pracy celników wspomagają psy. Izba Celna w Olsztynie posiada ich 14. Do poszukiwania ukrytych papierosów wyszkolonych jest dziewięć psów, natomiast do narkotyków dwa. Wśród czworonogów przeważają labradory, jest jeden sznaucer miniaturowy i jeden terier walijski.

– Psy mieszkają razem ze swoimi przewodnikami. Jako szczenięta są im przekazywane, później przechodzą kurs w Ośrodku Szkolenia Psów Służbowych Administracji Celnej. Szkolenie polega na tym, że uczy się psa, jak wyszukać ukryty towar, a gdy mu się to udaje, jest nagradzany zabawą. Psy z Izby Celnej w Olsztynie bardzo skutecznie wyszukują narkotyki i papierosy – opisuje Anna Hatała-Wanat.

Korzyści z administracji

Wszyscy nasi rozmówcy z izb celnych są zgodni: administracja celna gwarantuje stabilne zatrudnienie, i to w wieloletniej perspektywie.

– Wszyscy, którzy cenią mundur i znajdują satysfakcję w konkretnej służbie dla kraju, mają szansę u nas zrealizować swoje oczekiwania – podpowiada Anna Hatała-Wanat.

Według Wiesławy Dróżdż praca w mundurze to przede wszystkim zaszczyt i honor. Do zalet służby celnej niewątpliwie należy zaliczyć możliwość wszechstronnego rozwoju. Celnicy uczestniczą w szkoleniach, które muszą nadążać za dynamicznie rozwijającym się światem wolnego rynku i nowych technologii. To służba w ochronie: zdrowia człowieka, zagrożonych wyginięciem gatunków zwierząt i roślin, zabytków, bezpieczeństwa produktów trafiających do sprzedaży, zastrzeżonego znaku towarowego itd. wymaga od funkcjonariusza celnego bieżącej wiedzy i znajomości współczesnych technik czy technologii, np. używanych przez fałszerzy i przemytników.

– Niewątpliwie takiej wiedzy nie zdobędziemy na studiach czy w liceum. Zdobywamy ją podczas służby i w ten sposób poszerzamy również własne horyzonty – argumentuje Wiesława Dróżdż.

Wspomina też o satysfakcji, jaka płynie ze służby uczciwemu przedsiębiorcy, który w eksporcie i imporcie, płacąc podatki, nie miałby szans utrzymania się na rynku bez skutecznej kontroli celnej, która walczy z nielegalnym handlem.

– Z prawdziwą przyjemnością mówię młodym ludziom, że pracując w Służbie Celnej, mogą chronić ginące gatunki roślin i zwierząt, przeciwdziałać nielegalnemu wywozowi przedmiotów zabytkowych czy wreszcie bronić środowiska naturalnego przed napływem odpadów z zagranicy – podsumowuje Beata Zapolska.