Nie przyjmując pracy w innej miejscowości, można stracić odprawę

Firma zaproponowała pracownikowi zmianę miejsca pracy przy zachowaniu pozostałych warunków pracy i płacy. Nie zgodził się on jednak na to, dlatego otrzymał wypowiedzenie umowę o pracę.

Pracownik odwołał się do sądu I instancji i zażądał od firmy odszkodowania i odprawy. Sąd I instancji uznał, że niezasadne było roszczenie pracownika o odprawę pieniężną z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn leżących wyłącznie po stronie pracodawcy na podstawie ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. W ocenie sądu firma prawidłowo wypowiedziała warunki umowy o pracę.

Sąd I instancji oddalił żądania pracownika, który odwołał się do sądu II instancji. Ten podzielił pogląd sądu niższej instancji, że wypowiedzenie pracownikowi warunków umowy o pracę zawierało prawidłowo określoną przyczynę wypowiedzenia, która jako konkretna i rzeczywista uzasadniała propozycję zmiany miejsca pracy. Sąd podkreślił także, że przepisy ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) nie mają zastosowania do rozwiązania z pracownikiem umowy o pracę (tzw. ustawy o zwolnieniach grupowych).

Sąd II instancji oddalił również żądanie zwolnionego pracownika, który następnie wniósł skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego. Ten wskazał, że przyczyną sporu w tej sprawie było odszkodowanie i odprawa pieniężna. Do rozwiązania umowy o pracę doszło wskutek odmowy przyjęcia przez pracownika proponowanych warunków zatrudnienia. Przyczyną dokonania wypowiedzenia zmieniającego przez pracodawcę był remont firmy, w którym zatrudniony był skarżący. W tym stanie faktycznym należy uznać, że przyczyna wypowiedzenia zmieniającego była uzasadniona.

SN uznał, że remont zakładu pracy i potrzeba zapewnienia obsługi klientów w innej miejscowości stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia zmieniającego. Podkreśli też, że odmowa przyjęcia zaproponowanych warunków stanowi współprzyczynę rozwiązania stosunku pracy. Dlatego przepisy ustawy o tzw. zwolnieniach grupowych nie mają zastosowania do rozwiązania umowy o pracę. W tym stanie faktycznym należało uznać, że rozstrzygnięcie takie było uzasadnione.

Sąd Najwyższy wskazał też, że rozwiązanie stosunku pracy wskutek wypowiedzenia warunków płacy, które spowodowałoby radykalne obniżenie wynagrodzenia pracownika, może być uznane za dokonane wyłącznie z przyczyn dotyczących pracodawcy i uzasadniać roszczenie o odprawę pieniężną. Niewątpliwie dłuższy czas dojazdu do miejsca pracy jest okolicznością niedogodną dla pracownika. Jednak z drugiej strony przyjęcie tego warunku umożliwiłoby kontynuację zatrudnienia na tych samych warunkach płacowych. Z tych względów możliwe było przyjęcie, że zmiana warunków nie była rażąco niedogodna, a odmowa ich przyjęcia jest współprzyczyną rozwiązania umowy o pracę, co pozbawiło skarżącego prawa do odprawy pieniężnej. SN oddalił więc skargę kasacyjną zwolnionego pracownika.

Artur Radwan

Wyrok Sądu Najwyższego z 12 sierpnia 2009 r. (sygn. akt II PK 38/09).