Zmiana warunków wynagrodzenia jest możliwa w trakcie trwania umowy o pracę

Warto wiedzieć

@RY1@i02/2014/251/i02.2014.251.13000030d.802.jpg@RY2@

Michał Szuszczyński radca prawny, ekspert w dziedzinie prawa pracy, Szuszczyński Kancelaria Prawa Pracy

: Do zmiany warunków pracy może dojść w drodze porozumienia (potocznie zwanego aneksem), które zawarte może zostać zarówno z inicjatywy pracodawcy, jak i pracownika. Porozumienie to powinno zostać sporządzone na piśmie, a także wyraźnie wskazywać, jakie postanowienia umowy o pracę ulegną zmianie, oraz datę (może być to data przyszła), od której zmienione warunki pracy będą obowiązywać. Aneks powinien zostać sporządzony w dwóch egzemplarzach: jeden otrzymuje pracownik, drugi powinien zostać włączony do jego akt osobowych. Porozumienie, pomimo iż jest zawierane za zgodą pracownika, nie może prowadzić do takiej zmiany umowy, która ukształtuje ją w sposób mniej korzystny dla pracownika, aniżeli wynika to z przepisów prawa pracy.

PRZYKŁAD 1: Pracodawca Jan B. zawarł z pracownikiem Adamem M. umowę o pracę. Z racji na dłuższy niż 10 lat łączny staż pracy panu Adamowi przysługuje, zgodnie z kodeksem pracy, 26 dni urlopu wypoczynkowego. Po pewnym czasie Jan B. zawarł z Adamem M. porozumienie (aneks), w którym uzgodnili, że Adamowi M. przysługiwać będzie 20 dni urlopu wypoczynkowego. Porozumienie takie nie będzie skuteczne, gdyż umniejsza ono liczbę dni urlopu pana Adama w stosunku do liczby dni przewidzianej w kodeksie pracy.

Jeżeli pracownik nie wyraża zgody na zawarcie porozumienia o zmianie warunków pracy lub płacy, pracodawcy pozostaje możliwość jednostronnego wypowiedzenia pracownikowi tych warunków w drodze wypowiedzenia zmieniającego. W tym celu pracodawca powinien na piśmie zaproponować pracownikowi zmianę warunków pracy z zastrzeżeniem, że jeżeli pracownik odmówi ich przyjęcia, umowa o pracę ulegnie rozwiązaniu po upływie okresu wypowiedzenia. Jeżeli zaś pracownik wyrazi zgodę na zaproponowaną zmianę (może to uczynić do połowy okresu wypowiedzenia), wówczas po upływie okresu wypowiedzenia umowa będzie trwać nadal na zmienionych warunkach.

PRZYKŁAD 2: W dniu 26.09.2014 r. pracodawca Maciej W. wręczył Marcie N. wypowiedzenie zmieniające obniżające wysokość jej wynagrodzenia za pracę. 10.10.2014 r. Marta N. oświadczyła Maciejowi W., iż zgadza się na tę zmianę. W takim przypadku, w okresie od 26.09.2014 r. do 31.12.2014 r. (koniec okresu wypowiedzenia) Marcie N. przysługiwać będzie wynagrodzenie za pracę w dotychczasowej wysokości, zaś począwszy od 1.01.2015 r. będzie ona otrzymywać wynagrodzenie w wysokości zaproponowanej przez pracodawcę w wypowiedzeniu zmieniającym.

Co istotne, do wypowiedzenia zmieniającego stosować należy wszystkie reguły, które dotyczą wypowiedzenia definitywnego. Oznacza to w szczególności, iż w drodze wypowiedzenia zmieniającego nie można zmienić takiej umowy, której pracodawca nie mógłby wypowiedzieć definitywnie (np. umowy o pracę na czas określony krótszy niż 6 miesięcy). Pamiętać trzeba także o okresach ochronnych, w których wypowiedzenie nie jest możliwe (np. okres ciąży i urlopu macierzyńskiego), konieczności podania przyczyny wypowiedzenia zmieniającego (w przypadku umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony) czy o obowiązku pouczenia pracownika o możliwości odwołania się od wypowiedzenia zmieniającego do sądu pracy.

PRZYKŁAD 3: Pracodawca Kamil S. zamierza obniżyć wymiar czasu pracy kilku pracownikom, którzy nie wyrażają na to zgody w drodze aneksu. W grupie tej znajduje się m.in. Marcin G. przebywający na zwolnieniu lekarskim. Do czasu powrotu Marcina G. do pracy pracodawca nie może zastosować wobec niego wypowiedzenia zmieniającego.

Zmiana warunków pracy w drodze porozumienia lub wypowiedzenia zmieniającego nie jest konieczna w sytuacji, gdy pracodawca zamierza powierzyć pracownikowi do wykonania inny rodzaj pracy niż określony w umowie o pracę. Powierzenie pracownikowi innej pracy będzie jednak dopuszczalne na okres nie dłuższy niż trzy miesiące w roku kalendarzowym i pod warunkiem że praca ta odpowiada kwalifikacjom pracownika i nie spowoduje to obniżenia jego wynagrodzenia za pracę.

Michał Szuszczyński

radca prawny, ekspert w dziedzinie prawa pracy, Szuszczyński Kancelaria Prawa Pracy