Rodzice starszych dzieci bez części rodzicielskiego

Pracownik, który przed 17 czerwca 2013 r. wykorzystał choćby część dodatkowego urlopu macierzyńskiego, nie ma prawa do 16 tygodni urlopu rodzicielskiego. Tak wynika z odpowiedzi Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) na pytanie DGP.

Od 2 stycznia 2016 r. pracownicy mają prawo wykorzystać 16 tygodni urlopu rodzicielskiego (z pełnego wymiaru w wysokości 32 tygodni), nie bezpośrednio po macierzyńskim, ale później - maksymalnie do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 lat. Taką zmianę wprowadziła nowelizacja k.p. z 24 lipca 2015 r. (Dz.U. poz. 1268). Jednocześnie na podstawie tej ustawy dotychczasowy dodatkowy urlop macierzyński (w wymiarze 6 tygodni) połączono z rodzicielskim (jego wymiar zwiększył się więc z 26 do 32 tygodni).

W związku z tymi zmianami pojawiła się wątpliwość, czy rodzic, który wykorzystał choćby część dodatkowego urlopu macierzyńskiego w okresie, gdy nie obowiązywał jeszcze rodzicielski (a więc przed 17 czerwca 2013 r.), po zmianie przepisów nabywa prawo do 16 tygodni takiego urlopu. Skoro dodatkowy macierzyński od 2 stycznia połączono z rodzicielskim, to można zastanawiać się, czy wykorzystanie takiego urlopu należy traktować jako skorzystanie z części rodzicielskiego. To ważne, bo zgodnie z przepisami 16 tygodni rodzicielskiego można wykorzystać później, o ile rodzic skorzystał z jego części (np. ośmiu tygodni) bezpośrednio po macierzyńskim. Taka interpretacja przepisów oznaczałaby w praktyce, że rodzice, którzy przed 17 czerwca 2013 r. skorzystali choćby z części dodatkowego macierzyńskiego (a ich dziecko nie ukończyło jeszcze 6 lat), nabywaliby prawo do wspomnianych 16 tygodni płatnej opieki, dzięki temu że połączono go z rodzicielskim i jednocześnie wydłużono czas, w którym można wykorzystać taki urlop.

Z taką wykładnią nie zgodziło się jednak MRPiPS. Departament prawa pracy zwrócił uwagę, że do 16 czerwca 2013 r. możliwe było korzystanie jedynie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Urlop rodzicielski został wprowadzony 17 czerwca 2013 r. i od tego dnia stało się możliwe korzystanie z niego. Wprawdzie z dniem 2 stycznia tego roku zrezygnowano z dodatkowego urlopu macierzyńskiego i zwiększono wymiar urlopu rodzicielskiego, jednakże w ocenie departamentu nie można uznać, że pracownik, który np. w 2012 r. skorzystał z dodatkowego urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze, faktycznie wykorzystał część obecnego urlopu rodzicielskiego i jest aktualnie uprawniony do pozostałej części tego urlopu, jednak w wymiarze nieprzekraczającym 16 tygodni (i nie dłużej niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6. rok życia).

Łukasz Guza

 lukasz.guza@infor.pl