Kujawsko-Pomorskie: inwestycje w ważne społeczne wartości
Województwo kujawsko-pomorskie, podobnie jak pozostałe regiony Polski, stoi przed istotnymi wyzwaniami demograficznymi. Odpowiedzią na wyzwania związane ze starzeniem się społeczeństwa, rosnącymi potrzebami opiekuńczymi i zdrowotnymi oraz zatrzymaniem młodych ludzi są działania samorządu województwa podejmowane w ramach długofalowej strategii
Samorząd województwa kujawsko-pomorskiego zaplanował na ten rok rekordowe wydatki budżetowe, w których uwzględniono m.in. inwestycje w zdrowie, edukację oraz politykę społeczną. Dzięki temu region staje się liderem w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz inwestycji prowadzonych z myślą o wyzwaniach demograficznych i ich konsekwencjach. Celem realizowanej obecnie Strategii Przyspieszenia 2030+ jest dalsze systematyczne podnoszenie jakości życia mieszkańców oraz wyjście naprzeciw zachodzącym zmianom. Ma ona jednocześnie prorozwojowy charakter, a także uwzględnia dbałość o wszystkie grupy społeczne, od seniorów, przez młodzież, aż po osoby z niepełnosprawnościami i rodziny w trudnej sytuacji życiowej.
– Starzenie się społeczeństwa jest faktem, dlatego tak ważne jest zwrócenie uwagi na związane z tą tendencją kwestie, m.in. opiekę nad osobami starszymi, zapewnienie zdrowego życia i dobrego samopoczucia w każdym wieku oraz uczynienie miast i wsi sprzyjających włączeniu społecznemu – mówi Piotr Całbecki, marszałek województwa.
Co piaty mieszkaniec regionu ma ponad 65 lat (dane za 2023 r.).
Nowe propozycje i opieka dla seniorów
Naturalną odpowiedzią na aktualne procesy demograficzne jest rozwój opieki nad seniorami i nowe, skierowane do nich inicjatywy. W marszałkowskim budżecie obywatelskim przeznaczono m.in. rekordową kwotę 85 mln zł na granty przyznawane za pośrednictwem lokalnych grup działania (LGD) na utworzenie klubów seniora i realizację projektów adresowanych do starszych mieszkańców regionu. Mogą one zostać wydane na zajęcia sportowe, warsztaty rękodzieła, naukę języków obcych, spotkania integracyjne, wyjazdy do kin i teatrów.
W 2025 r. w Kujawsko-Pomorskiem jest planowana budowa nowych dziennych domów pomocy – placówek przeznaczonych dla osób niesamodzielnych ze względu na wiek bądź niepełnosprawność. Podopieczni uczestniczą m.in. w zajęciach ruchowych i terapeutycznych, warsztatach rozwijających zainteresowania oraz imprezach i spotkaniach towarzyskich. Zapewniony jest im także transport z i do placówki. Aktywizacją zajmuje się kadra psychologów, fizjoterapeutów i animatorów.
Łącznie wsparcie ze środków programu operacyjnego Fundusze Europejskie dla Kujaw i Pomorza 2021–2027 zyskają 83 domy dla seniorów.
– Potrzeby na tego typu ośrodki są wciąż duże, dlatego zdecydowaliśmy o zwiększeniu alokacji na budowę i funkcjonowanie placówek do 300 mln zł, dzięki czemu możliwe było przyznanie dofinansowania wszystkim beneficjentom, których wniosek został oceniony pozytywnie – podkreśla Piotr Całbecki.
W ramach kolejnego projektu „Kujawsko-Pomorska Sieć Dziennych Domów Pomocy”, współfinansowanego z Funduszy Europejskich dla Kujaw i Pomorza na lata 2021–2027, powstanie 14 nowych oraz sfinansowane zostanie działanie 20 istniejących tego typu ośrodków.
Medyczny pakiet stulecia
W 2022 r. zakończono rozbudowę Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Toruniu. To największa regionalna inwestycja w służbie zdrowia ostatnich lat. Kosztowała ponad pół miliarda złotych, źródłem finansowania były przede wszystkim fundusze europejskie. Przedsięwzięcie zostało zrealizowane w ramach medycznego pakietu stulecia, czyli samorządowego wojewódzkiego programu modernizacji najważniejszych w Kujawsko-Pomorskiem placówek służby zdrowia. Pozostałe objęte programem lecznice to Centrum Onkologii, Wojewódzki Szpital Dziecięcy, Centrum Pulmonologii i Wojewódzki Szpital Obserwacyjno-Zakaźny w Bydgoszczy, Wojewódzki Szpital Specjalistyczny we Włocławku i Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Świeciu.
Szczególnym projektem jest regionalny program teleopieki domowej oparty na bransoletkach życia (mobilnych urządzeniach, które monitorują funkcje życiowe i pozwalają wezwać pomoc) oraz na wsparciu sąsiedzkim. Partnerami samorządu województwa jest przy nim 87 samorządów miejskich i gminnych oraz Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Wojewódzka Stacja Pogotowania Ratunkowego i inowrocławska fundacja Ekspert-Kujawy. Program łączy telemedycynę i nowoczesną teleopiekę, zapewniając osobom starszym szybki dostęp do pomocy medycznej. Jego uczestnicy mogą dzięki bransoletce korzystać z takich funkcji, jak: pomiar tętna, nasycenia krwi tlenem, z czujnika upadku oraz możliwości komunikacji głosowej z czynnym non stop centrum operacyjnym. W 2024 r. z bransoletek w regionie wysłano 5404 wezwania, z czego 2843 stanowiły alarmy wywołane wciśnięciem przez użytkownika przycisku SOS, a 2561 związanych było z upadkiem. 88 razy wzywano służby ratunkowe, a obraz dopełnia 296 interwencji u uczestników projektu. Uzupełnieniem programu są pomoc sąsiedzka i wolontariat opiekuńczy. Z programu korzysta 2 tys. osób, wkrótce dołączy kolejne 1,5 tys. Jeszcze w tym roku część podopiecznych dostanie do dyspozycji pakiet telemedyczny pozwalający na wczesne wykrywane chorób neurodegeneracyjnych.
Realizowany przez marszałkowski Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej system teleopieki domowej znalazł się wśród 43 najlepszych projektów z całej Europy, nominowanych do Europejskiej Nagrody w dziedzinie Usług Społecznych 2023 (European Social Services Awards) w kategorii transformacja cyfrowa. Doświadczeniami w tej dziedzinie region dzieli się z partnerami z siedmiu krajów UE w programie „Teleopieka dla starzejącej się Europy” (CARES). W programie w ramach Interreg Europa uczestniczy osiem regionów, z Polski, Francji, Austrii, Danii, ze Szwecji, z Włoch, Hiszpanii i Chorwacji.
Zdrowie: szpitale i nowoczesna diagnostyka
Samorząd województwa kujawsko-pomorskiego kontynuuje ambitne inwestycje w sektorze ochrony zdrowia, mające na celu poprawę dostępności usług medycznych, podwyższanie ich jakości oraz zapewnienie lepszych warunków i standardów leczenia. Wśród największych inwestycji w tej dziedzinie jest przede wszystkim rozbudowa i modernizacja kompleksu budynku głównego marszałkowskiego Centrum Onkologii w Bydgoszczy, połączona z zakupami sprzętu i aparatury. Przybliżony koszt przedsięwzięcia przekracza 750 mln zł.
Jednym z najważniejszych zaawansowanych już projektów jest rozbudowa Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. Błogosławionego Księdza Jerzego Popiełuszki we Włocławku. Po zakończeniu pierwszego etapu inwestycji obiekt jest w stanie surowym zamkniętym.
Celem jest stworzenie nowoczesnego kompleksu medycznego, który będzie w stanie sprostać rosnącym wymaganiom zdrowotnym mieszkańców województwa. Budowa nowoczesnej infrastruktury pozwoli na poprawę efektywności leczenia oraz zwiększy komfort i bezpieczeństwo pacjentów. Nowy, pięciokondygnacyjny budynek główny lecznicy, będzie miał izbę przyjęć i szpitalny oddział ratunkowy, główny blok operacyjny, blok porodowy, oddział intensywnej terapii, oddziały łóżkowe i pracownię endoskopową oraz szpitalną aptekę i sterylizatornię.
Starzenie się społeczeństwa jest faktem, dlatego tak ważne jest zwrócenie uwagi na związane z tą tendencją kwestie, m.in. opiekę nad osobami starszymi, zapewnienie zdrowego życia i dobrego samopoczucia w każdym wieku oraz uczynienie miast i wsi sprzyjających włączeniu społecznemu – mówi Piotr Całbecki, marszałek województwa.
12 marca została podpisana umowa z firmą Budimex na zakończenie przedsięwzięcia w ciągu dwóch lat. Przeznaczono na ten cel 234 mln zł, środki pochodzą z kredytu Europejskiego Banku Inwestycyjnego, programu Fundusze Europejskie dla Kujaw i Pomorza 2021–2027 i wkładu własnego szpitala.
Aż 82 mln zł zostaną przeznaczone na zakup nowoczesnego wyposażenia dla nowej części placówki. Przewidziano zakup specjalistycznych urządzeń medycznych, które umożliwią dokładniejszą diagnostykę i szybsze leczenie pacjentów, jak również bardziej precyzyjne zabiegi operacyjne.
Ważnym elementem inwestycji jest budowa lądowiska dla Lotniczego Pogotowia Ratunkowego.
W lutym tego roku rozstrzygnięto przetarg, w wyniku którego segment diagnostyczny bydgoskiego Wojewódzkiego Szpitala Dziecięcego wzbogaci się o supernowoczesny Ośrodek Diagnostyki Narządowej.
– Ta inwestycja to kolejny krok w rozwoju placówki, która od lat jest jedną z najlepszych tego typu lecznic w kraju. W medycynie nie ma zakończonych projektów. Szpitale, zwłaszcza te najważniejsze w regionie, muszą być stale modernizowane, co oznacza zakupy sprzętu i aparatury medycznej najnowszej generacji, a także rozbudowę szpitalnych kompleksów – podkreśla Piotr Całbecki.
Inwestycja obejmuje budowę trzykondygnacyjnego budynku, w którym zostaną ulokowane wyposażone w najnowocześniejszy sprzęt pracownie diagnostyczne (dwie rezonansowe, pracownia cytometrii, endoskopowa oraz przeniesiona z istniejącego budynku pracowania USG), a także dwupoziomowego podziemnego parkingu. Koszt budowy i wyposażenia to 60 mln zł. Finansowanie pochodzi z programu Fundusze Europejskie dla Kujaw i Pomorza 2021–2027 i wkładu własnego szpitala. Roboty budowlane potrwają 18 miesięcy.
Kompleks Wojewódzkiego Szpitala Dziecięcego w Bydgoszczy został zbudowany praktycznie od podstaw i oddany do użytku w 2015 r. Przyjmuje pacjentów przekierowanych z placówek regionu, a także z całego kraju.
Warto wspomnieć o jeszcze jednym przedsięwzięciu, umożliwiającym pacjentom korzystanie ze wsparcia na najwyższym światowym poziomie. W lutym tego roku tysięczny zabieg przezcewnikowego wszczepienia zastawki aortalnej przeprowadzili w najnowocześniejszej sali operacyjnej w Polsce i jednej z niewielu takich w Europie lekarze z Kliniki Kardiochirurgii bydgoskiego Szpitala Uniwersyteckiego im. Jurasza. Hybrydowa sala zabiegowa umożliwia wykonywanie skomplikowanych operacji mniej inwazyjną metodą i wykorzystywanie wspomaganej przez sztuczną inteligencję śródoperacyjnej diagnostyki obrazowej. Klinika przeszła kompleksową modernizację rok temu, inwestycja została współfinansowana ze środków unijnych, będących w dyspozycji samorządu województwa.
– Czuję wielką satysfakcję i dumę z tego, że możemy się pochwalić tak niesamowitymi lekarzami, z profesorem Wojciechem Pawliszakiem na czele, bo to właśnie dzięki ich pracy, a także pracy pielęgniarek i pozostałego personelu medycznego te mury i zlokalizowany tu sprzęt najnowszej generacji nabierają sensu. Nowoczesna kardiochirurgia w Bydgoszczy to dostępność skutecznych metod leczenia, czyli inwestycja w zdrowie nas wszystkich – podkreślił Piotr Całbecki.
Całość inwestycji kosztowała 20 mln zł. Dotacja z Regionalnego Programu Operacyjnego 2014–2020 wyniosła 18 mln zł.
Dzięki rozbudowie szpitali i innym działaniom samorządu województwo stanie się bardziej odpornym na wyzwania zdrowotne i będzie w stanie skuteczniej reagować na potrzeby rosnącej liczby pacjentów.
Wsparcie młodzieży i nowoczesne szkoły
Województwo kujawsko-pomorskie aktywnie inwestuje w nowoczesną edukację. Prawie 220 mln zł wyda samorząd województwa w tym roku właśnie na zadania związane z edukacją i oświatą. W budżecie przewidziano m.in. nakłady na szkoły zawodowe i techniczne, które będą kształcić młodzież w zgodzie z potrzebami rynku pracy.
– Siłą rozwoju regionu są jego mieszkańcy: ich wiedza, umiejętności i aktywność. Finansowo wspieramy instytucje i dobre inicjatywy oraz młodych ludzi, którzy w zdobywaniu wiedzy upatrują szansy na rozwój osobisty i samorealizację. Działania samorządu w tej dziedzinie mają wpływ na rzeczywistość wszystkich placówek oświatowych w regionie – podkreśla marszałek Piotr Całbecki.
Uczniom wszystkich typów szkół każdego roku są przyznawane marszałkowskie stypendia do 5 tys. zł rocznie. Łączny budżet trzech projektów uczniowskich, z czego dwa dofinansowane są z Funduszy Europejskich dla Kujaw i Pomorza 2021–2027, przekracza 7 mln zł. Choć tu słowo „koszt” ma tylko wymiar księgowy – to po prostu inwestycja w przyszłość młodych ludzi, regionu i kraju, podobnie jak inne przedsięwzięcia, których adresatami są najmłodsi Polacy.
Ponad 1,5 tys. maluchów bierze udział w codziennych zajęciach języka angielskiego w ramach pilotażowego etapu marszałkowskiego projektu „Dwujęzyczne przedszkolaki Kujaw i Pomorza”. Dzięki środkom unijnym z Funduszy Europejskich dla Kujaw i Pomorza 2021–2027 placówki zostały także wyposażone w materiały edukacyjne i pomoce dydaktyczne.
Z kolei 31 samorządów miejskich i gminnych z regionu uczestniczy w finansowanym z programu regionalnego projekcie samorządu województwa „Klucz do uczenia 3.0”. Obejmuje on zajęcia dodatkowe oraz warsztaty i jest skierowany do uczniów klas VII i VIII szkół podstawowych, a także do ich nauczycieli. Celem jest podniesienie poziomu kształcenia i rozwój kompetencji kluczowych uczniów, co ma dać szansę młodym ludziom na kontynuowanie nauki w wybranych szkołach i dobre funkcjonowanie w życiu społecznym.
Dodatkowo 70 mln zł trafi na realizację projektów dla dzieci i młodzieży za pośrednictwem lokalnych grup działania. Zajęcia sportowe i taneczne, programowanie i robotyka, warsztaty artystyczne, wyjazdy survivalowe, wyjścia do kin i teatrów – to tylko niektóre z możliwości, jakie dają środki z marszałkowskiego budżetu obywatelskiego. W obecnej perspektywie finansowej lokalne grupy działania (jest ich 27), czyli partnerstwa realizujące wspólnie z samorządem województwa ideę marszałkowskiego budżetu obywatelskiego, mają do dyspozycji na projekty w dziedzinie polityki społecznej 50 mln euro.
W ramach polityki edukacyjnej marszałek województwa zainicjował także program wspierający kluby młodzieżowe, finansowany również z budżetu obywatelskiego.
Polityka obywatelska i wsparcie społeczności
Władze samorządu wojewódzkiego aktywnie wspierają też rozwój lokalnych społeczności oraz działalność obywatelską poprzez różnorodne inicjatywy i programy. Nagrody Marszałka Województwa, XIII Marszałkowski Bal Dobroczynny oraz wsparcie dla sołtysów i organizacji zajmujących się pomocą społeczną – to tylko niektóre z przykładów zaangażowania regionu w budowanie silnej i aktywnej społeczności. Dzięki współpracy z gminami, są oferowane porady prawne, psychologiczne oraz pomoc w zakresie mediacji i terapii.
W grudniu 2024 r. ukonstytuowała się Kujawsko-Pomorska Rada Sołtysów, nowe gremium doradcze, którego misją jest wspieranie marszałka województwa w kwestii polityki rozwojowej odnoszącej się do obszarów wiejskich.
W regionie działa również m.in. Rada Działalności Pożytku Publicznego VI kadencji. Gremium, w którym zasiada 14 osób, doradza samorządowi województwa w kwestiach dotyczących instytucji trzeciego sektora. Funkcjonuje także Młodzieżowy Sejmik Województwa.
Region wspiera również inicjatywy obywatelskie, społeczne i kulturalne poprzez organizację prestiżowych wydarzeń oraz przyznawanie nagród honorujących wyjątkowe osiągnięcia w różnych dziedzinach. Na przykład Stalowe Anioły to nagrody przyznawane osobom wyróżniającym się w pomocy społecznej. W 2024 r. przyznano dziewięć nagród indywidualnych, trzy zespołowe oraz jedno wyróżnienie specjalne. Od początku istnienia nagrody, w latach 2007–2023, uhonorowano 188 wolontariuszy i pracowników pomocy społecznej oraz 65 zespołów, angażujących się w niesienie pomocy najbardziej potrzebującym.
A na początku roku w Centrum Kulturalno-Kongresowym „Jordanki” w Toruniu odbył się XIII Marszałkowski Bal Dobroczynny, który zgromadził 430 gości, w tym znane postacie ze świata kultury i polityki. Na licytacjach wystawiono 150 przedmiotów, m.in. dzieła sztuki, biżuterię, odzież i niespodzianki. Łącznie zebrano 860 tys. zł, kwota ta wsparła m.in. Fundację „Dorotkowo” z Torunia i ośrodek sióstr Elżbietanek w Grudziądzu.
Samorząd regionu kontynuuje również program „Rówieśnicy Niepodległej”, który ma na celu integrację międzypokoleniową, wręczając Medal Marszałka Unitas Durat Palatinatus Cuiaviano-Pomeraniensis 100-letnim i starszym mieszkańcom jako formę uhonorowania ich wkładu w historię Polski. Od 2018 r. odznaczenie odebrało ponad 460 osób, do których wciąż dołączają kolejni seniorzy.
Wszystkie tego typu inicjatywy podkreślają zaangażowanie województwa kujawsko-pomorskiego w promowanie wartości obywatelskich, wspieranie rozwoju kultury, edukacji oraz działalności społecznej, a także w organizację wydarzeń, które integrują społeczność lokalną i niosą pomoc potrzebującym.
WHO wspólnie z regionami
Piotr Całbecki, marszałek województwa kujawsko-pomorskiego, jako przewodniczący Komisji Zasobów Naturalnych (NAT) w Europejskim Komitecie Regionów, podpisał w marcu w Brukseli dokument określający zasady współpracy Komitetu ze Światową Organizacją Zdrowia. W imieniu WHO podpis złożył Hans Belg Henry P. Kluge, dyrektor Regionalnego Biura dla Europy. Komisja Zasobów Naturalnych w swoich pracach skupia się m.in. na zdrowiu publicznym. Jej współpraca z WHO trwa od 2016 r.
– Komisja NAT i Komitet Regionów przyjmują bezpieczeństwo zdrowotne jako jeden z priorytetów naszych tegorocznych działań. Problematyka, którą się obecnie zajmujemy, to m.in. deficyty kadrowe w służbie zdrowia, dostępność opieki medycznej i cyberbezpieczeństwo danych medycznych przechowywanych na serwerach szpitali – powiedział Piotr Całbecki.
Podpisany dokument, którego ustalenia obowiązują do końca 2026 r., to plan obejmujący wspólne działania w dziedzinie szeroko rozumianego bezpieczeństwa zdrowotnego, zdrowia psychicznego, zdrowia kobiet, chorób niezakaźnych i przeznaczonych dla medycyny narzędzi cyfrowych. Jest odpowiedzią na wyzwania, jakimi dla ochrony zdrowia są deficyty w publicznej służbie zdrowia, starzenie się populacji i zmiany klimatu.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.